Basic HTML Version

|  | Table of Contents |  | View Full Version

Page 10 - Sosyal Bilimlerde Araştırma Rehberi
P. 10

    SOSYAL BİLİMLERDE ARAŞTIRMA NASIL YAPILIR?

            2.2. Araştırma Konusunun Sınırlandırılması ve Araştırma Probleminin Oluşturulması

            Belirlenen genel araştırma konularının araştırılabilir hale gelmesi için sınırlandırılması gerekir. Konunun gereğinden fazla geniş olma-
            sı araştırmayı zorlaştırdığı gibi, gereğinden dar olması da araştırmayı gereksiz kılmaktadır. Bu nedenle araştırmacının seçtiği araştır-
            ma konusunu daraltıp netleştirmesi ve araştırılabilir bir problem hâlinde ifade etmesi gerekir. Araştırma problemleri, araştırmacıların
            araştırma sonunda cevaplamayı umdukları sorulardır. Araştırma sorularının açık olarak yazılması ve tanımlanması, araştırmacının
            neyi amaçladığı ve hangi noktaya vardığının belirlenmesi ve araştırmacıya yol göstermesi açısından çok önemlidir. Bir çalışma de-
            ğerlendirilirken genellikle araştırmanın sonuçlarına ve sonuçların araştırma sorularıyla ne derece bağdaştırıldığına bakılır. Araştırma
            sorularının yazımı için belirli bir yöntem olmamakla birlikte Tablo 2’de verilen sorgulama tablosu sorularınızı kategorize etmenize
            yardımcı olacaktır.

                Tablo 2. Sorgulama Tablosu

                  Olgusal Soru                       Ne oldu?                    Sosyal medya mahremiyet algısını dönüş-
                  Gerçeklere ilişkin sorulardır.                                 türmektedir.

                  Karşılaştırma Sorusu
                  Bir  toplumda  gözlemlenen  bir  olgunun                       Bu  sadece  Türkiye’ye  mi  özgü,  belli  bir
                  diğer  toplumlarda  da  gözlemlenip  göz-  Bu her yerde oldu mu?  bölgesine mi özgü yoksa küresel bir olgu
                  lemlenmediğine,  çeşitli  toplumlarda  belirli                 mu?
                  sosyal  olguların  ne  şekilde  farklılaştığına
                  yönelik karşılaştırmalı sorular sorulur.

                  Geliştirme Sorusu                                              Sosyal medya bireylerin mahremiyet anlayı-
                  Bugünü  anlamak  için  toplumun  önceki   Bu, zaman içinde tekrarladı mı?  şını nasıl değiştiriyor? Bu değişimi anlamak
                  biçimlerini ve değişimin ne şekilde gerçek-                    ve  açıklamak  için  ne  tür  göstergelere  ve
                  leştiğini incelemek gerekir.                                   hangi etkenlere bakmalıyız?

                  Kuramsal Soru
                  Kuramsal sorular, araştırmacının hakkında
                  bilgi  topladığı  gerçeklerin  araştırmanın   Bu olgunun altında yatan nedir?  Bireylerin  ve  toplumların  mahremiyet
                  konusunu  nasıl  etkilediğini,  bu  konuya                     anlayışları geçmişte nasıldı?
                  ilişkin ne gibi sonuçlar doğurduğunu doğ-
                  ru bir şekilde yorumlamasını sağlar.

            Araştırma  konuları  cinsiyete,  mekâna  (coğrafi  bölge,  kır-kent  vb.),  yaşa  (çocuklar-gençler-yetişkinler-yaşlılar  vb.),  zamana
            (1985-2005 arası, 2005 sonrası vb.), toplumsal tabakalara (vasıfsız işçi-vasıflı işçi, memur, işveren vb.) dayanarak daraltılabilir.
            Örneğin, göç konusuyla ilgilendiğimizi düşünelim. Araştırma konusunun belirlenmesi, sınırlandırılması ve araştırma probleminin
            oluşturulması sürecinde aşağıdaki gibi sorular sormak yardımcı olacaktır:

               •   İlgilendiğimiz zaman çerçevesi nedir? Şu andaki göç olgusuyla mı ilgileniyoruz, yoksa belirli yıllar arasında gerçekleşen
                   göçlerle mi ilgileniyoruz?
               •   İlgi uyduğumuz mekân ya da coğrafi bölge hangisi? Ülkenin belirli bir bölgesindeki göç hareketiyle mi, yoksa ülke sınırları
                   içerisinde gerçekleşen tüm göçlerle mi ilgileniyoruz? Yoksa karşılaştırma yapmak, örneğin bazı ülkeler arasındaki göç oran-
                   larını karşılaştırmak mı istiyoruz? Öyleyse, hangi ülkeleri karşılaştırmak istiyoruz? Neden?
               •   Kiminle ilgileniyoruz? Göç eden erkeklerle mi, göç eden kadınlarla mı, göçmen ailelerin çocuklarıyla mı ilgileniyoruz?

               •   Göçün hangi türü ile  türü ile ilgileniyoruz? Gönüllü göç, zorunlu göç, köyden kente göç, beyin göçü ile mi ilgileniyoruz?

               •   Göçün hangi yönüyle ilgileniyoruz? Göç olgusunun başta ekonomik, kültürel, psikososyal, çevresel olmak üzere birçok bo-
                   yutu vardır. Biz hangi boyutu ile ilgileniyoruz?

               •   Amacımız ne? Genel olarak göçü betimlemekle mi ilgileniyoruz, yoksa  örneğin yıllara göre Türkiye’ye göç edenlerin sayısını,
                   göç nedenlerini, eğitim durumlarını, mesleklerini, kadın, erkek veya çocuk oranlarını mı karşılaştırmak istiyoruz?

                                                                                                                 10

| 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 |