Basic HTML Version

|  | Table of Contents |  | View Full Version

Page 38 - Liseye Hoş Geldin - Fizik
P. 38

    FİZİK

                    ÖRNEK ETKİNLİKLER                                                                                                                                                      ÖRNEK ETKİNLİKLER

            AKIŞKAN BASINCI
            Aşağıda verilen metindeki bilgiler doğrultusunda yapacağınız deneyle ilgili soruları cevaplayınız.

                 Dünya’nın çevresinde bulunan kilometrelerce kalınlıktaki gaz kütlesinin ağırlığından ve gaz moleküllerinin sahip
                 olduğu kinetik enerjilerinden dolayı oluşan basınca açık hava basıncı denir. Açık hava basıncı P  sembolüyle gös-
                                                                                          0
                 terilir. Yer yüzeyinden yukarı çıkıldıkça atmosferdeki gaz molekülleri seyrekleştiği için açık hava basıncı azalır. Açık
                 hava basıncı atmosferdeki gazların ağırlığından oluştuğu hâlde basıncın yönü sadece aşağı doğru değildir. Açık
                 hava basıncı, cisimlerin yüzeyindeki her noktaya dik olarak etki eder.
                 Hareket hâlindeki akışkanların oluşturduğu basınç diğer basınç bilgilerinden farklıdır. Sıvı ve gazlar katılardan farklı
                 olarak akışkan olan maddelerdir. Bu nedenle hareket hâlindeki gazların ve sıvıların oluşturduğu basınca akışkan
                 basıncı denir. “Bir boruda ya da kanalda akmakta olan akışkanın basıncı, durgun hâldeki basıncından küçüktür.”
                 ifadesi Bernoulli İlkesi olarak tanımlanır. Fırtınalı havalarda çatıların üzerinden ve duvarların yüzeyinden geçen
                 havanın sürati artar. Bernoulli İlkesi’ne göre çatılara ve duvarların yüzeyine etki eden açık hava basıncı azalır. Bi-
                 naların içindeki durgun havanın basıncı, dışarıdaki açık havanın basıncından büyük olur. Bunun sonucunda bina-
                 ların kapı ve pencereleri sertçe kapanabilir. Çatı boşluğundaki hava basıncının dış basınçtan çok büyük olması
                 durumunda ise çatılar uçabilir. Şemsiye üzerinden geçen havanın süratinin artması şemsiye üzerindeki basıncın
                 azalmasına sebep olur. Şemsiyenin iç tarafındaki hava basıncıyla üzerindeki basınç arasında bir fark oluştuğunda
                 şemsiye ters döner.

              Deney:
                         İki A4 kâğıdını veya defter sayfasını paralel şekildeki gibi yan yana tutunuz.

              1.  Kâğıtların dış yüzeyinde ve kâğıtlar arasında açık hava basıncı değerleri nasıldır?

                 ...................................................................................................................................................................................
              2.  Kâğıtların arasındaki hava akışı hızlanırsa kâğıtlarda nasıl bir hareket gözlersiniz?

                 ...................................................................................................................................................................................
             Kağıtların
             Kâğıtların                        Elinizde tuttuğunuz kağıtların arasına hızlıca üfleyiniz.
             arasına
             arasına
             üflenerek
             üflenerek
             hava akışı
             hava akışı
             sağlanacak.
             sağlanacak.
              3.  Kâğıtlar arasındaki hava hızlandıkça kağıtlarda nasıl bir hareket gözlediniz?
                 ...................................................................................................................................................................................
              4.  Kâğıtların içe doğru bükülmesindeki neden ne olabilir?
                 ...................................................................................................................................................................................

              5.  Kâğıtların arasına üflediğinizde kâğıtların dışındaki açık hava basıncı ve kâğıtlar arasındaki toplam basıncı karşılaştırdığı-
                nızda nasıl bir sonuca ulaşırsınız?
                 ...................................................................................................................................................................................

              6.  Üzerimize etki eden açık hava basıncının yüksek bir değer olmasına rağmen basıncın bize zarar vermemesindeki neden ne
                olabilir?
                 ...................................................................................................................................................................................

       38     LİSEYE HOŞ GELDİN

| 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 |