Page 18 - Matematik Yaz Okulu

18
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI
M A TEM A TİK SEFERBERLİĞİ
Minberin aynalık bölümünde yer alan şekilleri aşağıdaki kareli kâğıda çizebilirsiniz.

Minberin üzerindeki şekiller aralarında boşluk bırakılmadan ve üst üste gelmeyecek biçimde

birleştirilmiştir. Şekiller belli düzende ve her yönde aynı düzende tekrarlandığı için periyodik olarak
adlandırılabilir.

Doğanın da kendine has muhteşem bir geometrisi vardır.
Örneğin kar denince aklınıza sadece kızak, kar topu savaşları ya

da kardan adam mı geliyor? Kar tanelerinde nasıl bir geometrik
gizem olduğunu hiç düşündünüz mü?

Kar tanelerinin içinde dörtgen, çember, doğru parçası ve bunun
gibi birçok farklı yapıdan oluşan karmaşık bir geometri söz

konusudur. Peki bu şekiller havada nasıl oluşuyor? Kar tanesinin
oluşması için su buharının havada yol alıp bir parçacık üzerinde

yoğunlaşması gerekir. İki temel yol ile buharın yoğunlaşması
mümkündür. Bunlardan ilki faset oluşumudur. Kristal yüzey

oluşumu anlamına gelen faset, prizma gibi üç boyutlu bir cisim üzerindeki yüzdür. Buz kristallerinin
yapısı altı kenarlı bir cisim olduğundan kar taneleri yukarıdaki görselde olduğu gibi altı kollu bir görüntü

verir. Kar tanesi oluşumda ikinci yol dal oluşumudur. Su buharı, dokunduğu parçacığın üzerinde
yoğunlaşır. Bu yoğunlaşma ile kar tanesinde bulunan dallar oluşur.