Page 65 - Biyoloji Zenginleştirilmiş Öğretim Programı 9

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
BİYOLOJİ
9. SINIF

FARKLILAŞTIRILMIŞ ETKINLIK FORMU
Morfolojik Analiz ile Üç Domain Sistemini Keşfetme: Tuzcul Ortam Organizmaları Üzerine
Etkinlik Adı
Uyum Araştırması
Konu Üç üst âlem (domain) sisteminde yer alan canlıların özellikleri
• Domain özelliklerini morfolojik verilerle ilişkilendirme (SFAY1, IFS1)

• Bilimsel hipotez oluşturma ve test etme (SFÜDD1, SFKÖ1)
Öğrenme Hedefleri
• Çok kaynaklı veri entegrasyonu yapma (SFAY2, SFARŞ1)
• Bilimsel iletişim becerilerini geliştirme (ÜFÜD1, ÜFGAK1)
• Kimya: Osmotik basınç hesaplamaları, iyon dengeleri

• Matematik: Yüzde hesaplamaları, grafik analizi, istatistiksel değerlendirme
Disiplinler Arası
Bileşenler • Coğrafya: Tuz Gölü ekosistemi, hipersalin (tuzluluk seviyeleri okyanus suyunun tuz
oranını aşan) çevreler
• Çevre Bilimi: Ekstrem habitat adaptasyonları

• Mikroskop görüntüleri (A3 baskı)
• Basitleştirilmiş makale özetleri
• Maya, fasulye/roka tohumu
Materyaller • Tuz çözeltileri (%0, 3, 6, 10, 15)
• Petri kapları, beher bardakları

• Hesap makinesi, mezura
• A3 poster kartonu, renkli kalemler
Süre 4 Ders saati
Bu uyum araştırma etkinliği, öğrencilerin gerçek bir bilim insanı gibi çalışarak üç domain
sistemini derinlemesine öğrenmelerini sağlar. Etkinlik, Türkiye’nin Tuz Gölü’nden alındığı
varsayılan üç farklı organizma (bakteri, arke, ökaryot) üzerinden gerçekleştirilir ve bilimsel
yöntemin tüm aşamalarını kapsar.
Temel Senaryo: Öğrenciler mikrobiyolog ekibi rolünde, ellerindeki sadece morfolojik veriler-
le (mikroskop görüntüleri, hücre duvarı analizi, pigmentasyon, tuz toleransı) bu organizma-
ların hangi domaine ait olduğunu belirlemeye çalışırlar.
Bilimsel Süreç Entegrasyonu:
• Gözlem Aşaması (SFKÖ1): Mikroskop görüntüleri ve laboratuvar verilerinden
sistematik gözlemler yaparak, organizmaların morfolojik özelliklerini kategorize
Etkinlik Açıklaması
ederler.
• Hipotez Oluşturma (SFÜDD1, SFAY1): Elde ettikleri kanıtları kullanarak her
organizmanın domain aitliği hakkında gerekçeli tahminler geliştirirler.

• Doğrulama Aşaması (SFARŞ1): Basitleştirilmiş bilimsel makale özetleri kullanarak
kendi bulgularını literatür verileriyle karşılaştırır, hipotezlerini revize ederler.
• Deneysel Test (SFKÖ2): Maya ve tohum örnekleri ile basit tuz toleransı deneyleri
kurarak, teorik bulgularını pratik verilerle desteklerler.
• Sentez ve İletişim (ÜFSÜ1): Tüm aşamalardan elde ettikleri verileri dâhil ederek
bilimsel poster biçiminde sunuma hazır hale getirirler.

ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ 67