Page 13 - Yarıyıl Tatil Rehberi
P. 13
3 3 ZIHIN AÇAN ETKINLIKLERZIHIN AÇAN ETKINLIKLER
Cevabı Bilmek, Anlamak Mıdır?
“Karşınızdaki dijital zekâ sizinle gerçekten
bağ mı kuruyor yoksa sadece kusursuz bir
ihtimali mi hesaplıyor?”
Her gün kullandığınız akıllı uygulamalar
size şiir yazıyor, şakalar yapıyor hatta
belki de en zor ödevlerinizi saniyeler
içinde hazırlıyor. Her şey o kadar akıcı
ve “insansı” ki bazen ekranın ardında sizi
gerçekten anlayan bir zihnin olduğunu
düşünmek çok doğal bir durumdur.
Peki, düşünce tarihinin en büyük
bilmecelerinden birine hazır mısınız? Bir
şeyin nasıl yapılacağını bilmek, o şeyin
2. John Searle ve “Çin Odası”
ne anlama geldiğini kavramak için yeterli
midir? Searle, 1980’de Turing’e tarihe geçen
bir itirazda bulundu: “Mükemmel taklit,
İki Dev İsim, İki Zıt Görüş
anlamak değildir.” Bizi şu düşünce
Bu konuda iki büyük düşünür karşı karşıya
deneyine davet etti. Kendini kapalı
geliyor:
bir odada hayal et. Çince hakkında
1. Alan Turing ve “Zekâ Testi” hiçbir fikrin yok ama elinde dev bir
Bilgisayar biliminin kurucusu kabul kılavuz var. “Şu şekli görürsen şu
edilen Turing, 1950’de şunu sordu: kâğıdı dışarı at.” Sen sadece şekilleri
“Eğer bir makine, bir insanla yaptığı eşleştiriyorsun. Dışarıdaki kişi ise
sohbette karşısındakini insan seninle harika bir sohbet ettiğini
olduğuna ikna edebiliyorsa onun sanıp hayran kalıyor. Gerçek şu ki
gerçekten düşünüp düşünmediğini sen sadece kuralları izliyorsun ama
tartışmanın bir anlamı var mı?” Turing ne nottaki soruyu anlıyorsun ne de
için önemli olan sonuçtur. Eğer verdiğin cevabın ne anlama geldiğini
makine bir insan gibi davranabiliyorsa biliyorsun. Searle şunu sordu: Yapay
ona zeki demeliyiz. zekâ da bu odadaki kişi gibi sadece
sembolleri mi eşleştiriyor?
15

