Page 277 - Dört Dörtlük AYT Tarih
P. 277
T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK ÇÖZÜMLÜ
SORULAR
II. Dünya Savaşı Sonrasında Türkiye ve Dünya
1. CHP, 1947’de yapılacak olan milletvekili genel seçim- 2. 1950 seçimlerinden başarılı çıkarak 27 yıllık tek
lerini bir yıl öne aldı. Seçimlerin 21 Temmuz 1946’da parti dönemini sona erdiren parti aşağıdakilerden
yapılması kararlaştırıldı. Seçimlerin erkene alınması hangisidir?
nedeniyle DP, ülke genelindeki parti örgütlenmesini ta-
A) Adalet Partisi
mamlayamadan seçimlere katılmak zorunda kaldı. 21
Temmuz 1946’da yapılan erken genel seçimde, CHP B) Demokrat Parti
dışında milletvekili çıkarabilen tek siyasi parti DP oldu.
C) Cumhuriyet Halk Partisi
Bu seçimlerde CHP 397, DP 61, Bağımsızlar 7 milletve-
D) Millî Kalkınma Partisi
kili çıkarttı. Demokrat Parti; açık oy, gizli sayım yöntemi
nedeniyle seçimde usulsüzlüklerin yaşandığını belirtti E) Millet Partisi
ve seçim sonuçlarına itiraz etti. Ancak DP’nin yaptığı
itirazlar sonuç vermedi.
Çözüm:
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisine ulaşıla-
maz? Soru kökünde verilen 1950 yılının verilmesi doğru ce-
vabın bulunmasında önemli bir ipucu sağlamaktadır.
A) Seçimlerin öne alınması DP nin aleyhine sonuçlanmıştır.
Adalet Partisi, 27 Mayıs 1960 askerî darbesinden son-
B) En fazla milletvekilini CHP çıkarmıştır. ra kurulduğu için A seçeneği elenir. Cumhuriyet Halk
Partisi 1923’den 1950 yılına kadar tek parti olarak 27
C) Milletvekili olabilmek için bir partinin listesinden se-
yıl ülkeyi yönetmiştir. Bundan dolayı C seçeneği elenir.
çimlere girmek gerekmektedir.
Millî Kalkınma Partisi 1945 yılında kurulsa da etkili bir
D) DP seçim sonuçlarına itiraz etmiştir. muhalefet partisi olamamıştır. Böylece D seçeneği de
E) 1946 seçiminde CHP dışında milletvekili çıkarabi- elenir. Millet Partisi 1948 yılında kurulmuş ancak o da
len tek siyasal parti DP olmuştur. etkili bir muhalefet partisi olamamıştır. Bundan dolayı
E seçeneği de elenir. 1950 yılında yapılan seçimlerde
27 yıllık CHP iktidarını sona erdirerek iktidar olan parti
Demokrat Parti’dir.
Çözüm:
A seçeneğinde verilen seçimlerin öne alınması DP Cevap: B
aleyhine sonuçlanmıştır. Metin içerisinde bu bilgiye
ulaşırız. Metinde DP hazırlıksız yakalanmasından ülke
genelinde örgütlenememesinden bahsediyor.
B seçeneğinde verilen bilgiye ulaşılır. Metinde CHP'nin
397 milletvekili çıkardığı bilgisi var. En fazla milletvekili-
ni CHP çıkarmıştır.
3. Türkiye'de yapılan 1950 seçimleri için aşağıdakiler-
D seçeneğinde verilen DP seçim sonuçlarına itiraz et- den hangisi söylenemez?
miştir. Metne göre DP seçim sonuçlarına açık oy gizli A) CHP seçimlerde çoğunluğu elde edememiştir.
sayım yöntemi nedeniyle usulsüzlük yapıldığı gerekçe-
siyle itiraz etmiştir. Bu seçeneğe de ulaşılabilir. B) Demokrat Parti seçimleri kazanmış ve iktidara gelmiştir.
C) CHP bu seçimlerde çok az oy almıştır.
E seçeneğinde verilen 1946 seçimlerinde CHP dışında
milletvekili çıkarabilen tek siyasal parti DP olmuştur bil- D) CHP dışında bir parti yıllar sonra iktidara gelmiştir.
gisine yine metinden ulaşabiliriz. E) Demokrasi adına önemli bir gelişme yaşanmıştır.
C seçeneğinde verilen milletvekili olabilmek için bir
partinin listesinden seçimlere girmek gerekmemektedir
Çözüm:
bilgisini metne göre 7 bağımsız milletvekilinin seçilmesi
bilgisi çürütmektedir. Bu nedenle C seçeneğine ulaşıla- 1950 seçimlerinde; CHP seçimlerde çoğunluğu elde
maz. edememiştir. Demokrat Parti seçimleri kazanmış ve ik-
tidara gelmiştir. CHP dışında bir parti yıllar sonra iktida-
Cevap: C ra gelmiştir. Demokrasi adına önemli bir gelişme yaşan-
mıştır. Ancak CHP bu seçimlerde çok az oy almamıştır.
Aksine iyi bir oy almıştır. Ama seçim sisteminden dola-
yı çok az milletvekili çıkarabilmiştir.
Cevap: C
277