Page 235 - Dört Dörtlük TYT Tarih

T.C. İNKILAP TARİHİ
ÇÖZÜMLÜ SORULAR Atatürkçülük ve Türk İnkılabı VE ATATÜRKÇÜLÜK

5. 1923’te Türkiye İktisat Kongresi’nde Misak-ı İktisadi'de 6. Aşağıdakilerden hangisi sosyal devlet anlayışı doğ-
alınan kararlardan bazıları şunlardır: rultusunda yapılan yeniliklerdendir?

• Yabancıların kurdukları tekellerden kaçınılacak. A) Halifeliğin kaldırılması
• Türk vatandaşlarının yerli malı kullanımı teşvik edi- B) Umumi Hıfzısıhha Kanunu
lecek.
C) Takrir-i Sükûn Kanunu
• Devlet, özel sektörün gerçekleştiremediği girişimle-
re bizzat el atarak ekonomik görevini yerine getire- D) Teşvik-i Sanayi Kanunu
cek. Özel sektörün teşvik edilmesi için millî bankalar E) Kabotaj Kanunu
kurulacak.
• Türkiye’deki limanlardan Türk denizcilerinin yararla-
nabilmesi için kabotaj hakkı konusunda tam bağım- Çözüm:
sızlık sağlanacak.
Soruda seçeneklerde verilen yeniliklerden hangisinin
Bu kararların; sosyal devlet anlayışı doğrultusunda yapıldığı sorul-
maktadır.
I. Milliyetçilik
II. Devletçilik Sosyal devlet: Vatandaşların huzuru, sağlığı gibi konu-
larda devlet imkanlarını kullanarak vatandaşa hizmetler
III. Halkçılık
sunulmasıdır.
gibi Atatürk ilkelerinden hangileri ile ilişkilendirile- Halifeliğin kaldırılması siyasi alanda yapılan bir yenilik-
bilir?
tir. 3 Mart 1924’te kaldırılmış laikleşme yolunda önemli
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III bir adım atılmıştır.
Takrir-i Sükûn Kanunu'nun çıkartılması: Devlete karşı
D) I ve II E) I ve III
çıkan isyanların bastırılması ve güvenliği bozmaya yö-
nelik olarak gerçekleştirilmeye çalışılan olayların önlen-
mesi amacıyla cumhurbaşkanının onayı ile çıkartılan
Çözüm: kanunlardır.
Soruda Türkiye İktisat Kongresi'nde alınan kararlar ve- Teşvik-i Sanayi Kanunu: Özel teşebbüsü sanayi tesisi
rilmiş bizden bu kararların verilen maddelerinin hangi kurmaya özendirmek amacıyla 28 Mayıs 1927 çıkartı-
Atatürk ilkesi ile ilişkilendirildiği sorulmaktadır. lan bir kanundur.
Yabancıların kurduğu tekellerden kaçınılacak, Türk va- Kabotaj Kanunu ise kendi kara sularımızda serbest bir
tandaşlarının yerli malı kullanımı teşvik edilecek ifadesi: şekilde ticaret yapma hakkının Türklere verildiği bir ka-
MİLLİYETÇİLİK nundur.
Devlet, özel sektörün gerçekleştiremediği girişimlere Umumi Hıfzısıhha Kanunu ise memleketin sıhhi şart-
bizzat el atarak ekonomik görevini yerine getirecek. larını ıslah ve milletin sıhhatine zarar veren bütün
Özel sektörün teşvik edilmesi için millî bankalar kurula- hastalıklarla mücadele etmek ve neslin sağlıklı olarak
cak ifadesi: DEVLETÇİLİK yetişmesi için gerekli işlemlerin devlet tarafından yapıl-
masıdır.
Türkiye’deki limanlardan Türk denizcilerinin yararlana-
bilmesi için kabotaj hakkı konusunda tam bağımsızlığın A, C, D ve E seçeneklerinde verilenler sosyal devlet an-
sağlanacağı ifadesi: MİLLİYETÇİLİK layışı ile yapılan kanunlar değildir. Ancak B seçeneğin-
de verilen Umumi Hıfzısıhha Kanunu’nun çıkartılması
III. öncülde verilen halkçılık; Halkın kendi kendisini yö-
sosyal devlet anlayışı doğrultusunda çıkartılan bir ka-
netmesi kanun önünde eşit olması sınıfsız ve ayrıca-
nundur.
lıksız bir toplum oluşturulması anlamına gelmektedir.
Türkiye İktisat Kongresinin maddelerinde halkçılık ilke- Cevap: B
sini kapsayacak bir durum söz konusu değildir.
Türkiye İktisat Kongresi'nin kararlarını seçeneklerle eş-
leştirdiğimizde Milliyetçilik ve Devletçilik ilkesini kapsa-
maktadır.
Cevap: D

235