Page 438 - Tarama Testleri AYT Sözel

YKS DENEMELERİ
15. DENEME

Ortaöğretim Genel Müdürlüğü
YKS DENEMELERİ SOSYAL BİLİMLER-2 TESTİ 15. DENEME

24. G. W. Friedrich Hegel, felsefesini diyalektik bir 25. Evrenin işleyişi, tıpkı bir saat mekanizması gibi
temele dayandırır. Ona göre tarih, insan aklının ve belirli yasalara tabidir. Güneşin doğuşu, mevsimlerin
özgürlük bilincinin geliştiği diyalektik bir süreçtir. dönüşü, bir taşın düşmesi ya da insanın bir karar
Tarihsel süreçte ortaya çıkan bir düşünce, karşıt bir alması… Tüm bunlar belirli etkenlerin sonucu olarak
düşünceyle çatışır ve bu çatışmadan daha yetkin ortaya çıkar. İnsana özgü görülen seçimler bile
bir başka düşünce ortaya çıkar. Hegel, doğadaki aslında bireyin geçmiş deneyimlerinin, psikolojik
diyalektiği tarihteki diyalektikten farklı görür. Tarihte yapısının, genetik mirasının ve içinde bulunduğu
Akıl adlı eserinde şöyle demektedir: “Ağaç hep kalır, toplumsal koşulların etkisiyle belirlenir. Örneğin
filizlenir, yapraklanır, çiçek açar, meyve verir ve bir kişi üniversite seçimi yaparken özgürce karar
daima yeniden başlar. Bir yıllık bitki, meyvelerinden verdiğini düşünebilir. Ancak bu seçimi etkileyen
sonra yaşamaz; ağaç yıllarca sürer, ama bir gün o sayısız unsur vardır. Ailesinin beklentileri ve
da ölür. Doğadaki yeniden canlanma, yalnızca aynı ekonomik durumu, eğitim sistemi, arkadaş çevresi
şeyin yinelenmesidir. (…) Güneş altında yeni bir şey hatta çocukluğunda izlediği bir belgesel bile bu
yoktur.” kararı yönlendirmiş olabilir.
Bu parçadan aşağıdaki yargıların hangisine Determinizmin bakış açısının anlatıldığı bu
ulaşılabilir? parçadan aşağıdaki yargılardan hangisine
ulaşılabilir?
A) Tarih, sürekli kendini tekrar eden bir devinim
içerisindedir. A) Bir şeyi seçmiş olsun ya da olmasın kişi
kaderinde olan şeyi yaşar.
B) Doğanın döngüsü, özgür bilincin kendini
geliştirmesidir. B) İnsan, aklını kullanabildiği ve kişiliğini
geliştirebildiği ölçüde özgürdür.
C) Doğadaki diyalektik, doğrusal bir gelişme
sürecidir. C) Kişi, ahlaki anlamdaki kararlarını iradesi ve
seçimiyle kendisi oluşturur.
D) Tarihteki diyalektik ileriye doğru bir değişimdir.
D) Özgür irade dediğimiz şey, neden-sonuç zinciri
E) Tarihsel süreç özünde statik bir yapıya sahiptir.
içinde bir yanılsamadan ibarettir.
E) Kişi davranışlarını belirli etkiler altında
gerçekleştirse de seçimlerinden sorumludur.

438 AYT • SOSYAL BİLİMLER-2 TESTİ