Page 77 - TÜRK MÜZİĞİ TARİHİ
P. 77

2. ÜNİTE


                  2.3.3. Doruk Döneminin Müzik İnsanları
                                                 SÛZİDİLÂRÂ BESTE
                  Sultan III. Selim
                            Kemân-ı aşkını çekmek o şûhun hayli müşkülmüş
                 Usül : Darbeyn
                  Müzisyen padişahlardan biridir (Görsel 2.42). Şehzadeliği zamanında
                     (Devr-i Kebir / Berefşan)
               müzikle ilgilenmeye başlamıştır. 1789 yılında tahta geçip yirmi yıl süren    BESTE: III. SELİM
               hükümdarlığı boyunca müziğe ve şiire karşı göstermiş olduğu ilgi sanat
               adına çok önemlidir. Tamburi ve neyzendir. Türk müziğinin gelişmesine
               büyük katkıda bulunmuştur. III. Selim kendi geliştirdiği bileşik makam-
               ları Türk müziğine kazandırmıştır. Türk müziğinin bilimsel yönüyle yakın-
               dan ilgilenmiştir. Dönemin önemli müzik insanı Hamparsum Limonci-
               yan’dan (Hamparcum Limonciyan) bir nota yazısı bulmasını istemiştir.
               Bunun üzerine Hamparsum’un bulduğu nota sistemiyle birçok önemli
               Türk müziği eserini unutulmaktan kurtarmıştır. 64 adet eseri bugüne
               ulaşan Sultan III. Selim, eserlerinde kendi buluşu olan suzidilara maka-
               mını fazlaca kullanmıştır.
                  Eserleri
                  Çeşitli makamlarda 1 ayin, 1 durak, 1 tevşih, 2 ilahi, 29 peşrev, 29 saz   Görsel 2.42: Sultan III. Selim
               semâisi, 1 kâr, 10 beste, 10 semâi ve 20 şarkı olmak üzere toplam 104 bestesi bugüne ulaşmıştır. Dinî ve din dışı
               çeşitli formdaki bu eserler, 18. yüzyılın Osmanlı-Türk müziği icra ve beste anlayışını yansıtması bakımından büyük
               önem taşımaktadır.


                                KEMÂN-I AŞKINI ÇEKMEK O ŞÛHUN HAYLI MÜŞKÜLMÜŞ
                                                                                              Güfte: Bilinmiyor
                 Usulü: Darbeyn
                                                                                                Beste: III. Selim
                           %
                     9  28
                                                                    Ï
                  &     4 Ï      Ï   Ï   ú         Ï    Ï     ä   Ï Ï    Ï    Ï  Ï   Ï  Ï Ï    Ï   Ï  Ï

                           AH    KE               KE    MA        NI                        AŞ
                   4
                     9                             Ï    Ï        Ï       Ï    Ï     Ï  Ï  Ï  Ï Ï
                  & ú           Î    Ï Ï ú                    ä       Ï                              Î
                                                                      J
                                     KI            NI            ÇEK                MEK
                   8
                     9  Ï   Ï ú           Ï 6  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  ú          Ï  Ï 6
                  &                                                               Ï             Î

                        O                 ŞU         HUN                    HAY         Lİ          Lİ
                   12
                     9 Ï6  Ï Ï   Ï Ï  Ï Ï                   Ï
                  &                        Ï Ï ä Ï    Ï  Ï    Ï  Ï Ï   Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï  Ï ú     Î Î

                         MÜŞ                        Kİ           Lİ  MİŞ
                   16
                     9  Ï     Ï     ú          Ï 6  Ï  Ï  Ï   Ï   Ï   Ï  Ï    Ï   Ï  Ï       Ï     Ï 6  Ï
                  &                                                                      Ï

                       AH     CA               NIM            YA                             LA
                   19
                     9  Ï                    Ï   Ï  Ï 6 Ï  Ï Ï  Ï Ï
                  &       Ï Ï  Ï  Ï   Ï  Ï                          Ï Ï  Ï Ï  Ï Ï  Ï   Ï  Ï  Ï  Ï Ï  Î

                                     YE LE LEL   LEL       LEL   LEL  LEL   LEL  Lİ    VAY


                                                                                        TÜRK MÜZİĞİNDE DÖNEMLER  75
   72   73   74   75   76   77   78   79   80   81   82