Page 155 - ESTETİK 11

6.6.2. Sanat Eserine Değer Atfetme

Değerlendirme insanın var olması için gerekli olan bir insani duygudur. Kişi her zaman kendi-
sini, insanları, çevresini, yaşadığı olay ve durumları yorumlar ve değerlendirir. Aynı şeyin farklı
zamanlarda, farklı toplumlarda, farklı kişiler tarafından yapıldığı ve farklı şekillerde değerlendi-
rildiği gözlenmiştir. Değerlendirme, herhangi bir şeye değer atfetme yoluyla gerçekleştiği için
ortaya çıkan sonuçlara bakıldığında değerlendirmenin öznel bir faaliyet olduğu anlaşılır. Bu se-
beple değer atfedilen nesne ile ona değer atfeden arasında öznel bir ilişkisi olmalıdır. Örnek ola-
rak, sevdiğiniz bir insanın size verdiği bir hediye, sadece sizin için değerlidir. Bu öznel ilişkiden
kaynaklanan değer verme biçimi, bize o nesnenin kendi değerini vermez. O hediye, hediyenin
kendi dışında olan nedenlerden dolayı değerlidir.
Bir olaya, bir insana veya bir esere farklı insanlar farklı bir değeri atfedebilir çünkü onların bu
insanla, olayla veya eserle ilgili özel ilişkileri farklıdır. Oysa değerlendirilen olay, insan veya sanat
eserinin kendisine özgü bir değeri vardır. Bu nedenle verilen değerin ölçüsü değerlendirilen nes-
nenin kendisinden kaynaklanmaz sadece değer atfedenle olan öznel ve dolaylı ilişkisi yüzünden
değerlidir. Değer biçme ile değer atfetmenin ortak özelliği; değerlendirilenle (sanat eseri) değil
de değerlendirenle (izleyici) ilgili olmasıdır. Doğru bir değerlendirme ancak değerlendirilen nes-
nenin özelliklerinden yola çıkılarak yapılır.

Ders İçi Etkinlik

Etkinlik Adı : Sanat eserinde değer atfetme
Etkinlik Amacı : Sanat eserine değer atfetme konusunu sanat eserlerinde incelemek
Etkinlik Süresi : 10 dakika
Gerekli Materyaller : Ders kitabındaki 6.21. numaralı görsel

Aşağıda verilen sanat eseri örneğini inceledikten sonra soruları cevaplayınız.
1. Baktığınız eserde uygu-
lanan tekniği nasıl de-
ğerlendiriyorsunuz?
2. Baktığınız esere maddi
bir değer biçilebilir mi?
3. Bu eserin geleceğe kal-
ma ihtimali var mı?
4. Bu eser bir müzede
sergilenmeye değer
midir?
5. Değer atfettiğiniz bir
sanat eseriyle aranızda Görsel 6.21: Via Sacra’dan Bir Bölüm, 1814–15, Christoffer Wilhelm Eckersberg,
nasıl bir ilişki vardır? 31,4x43,5 cm, Tuval üzerine yağlı boya, Metropolitan Sanat Müzesi, New York, ABD

Sınıf Dışı Etkinlik

Sevdiğiniz bir sanat eserinin hangi özelliklerinin, o eseri sizin için değerli kıldığına dair bir makale
yazınız. Yazdığınız bu makaleyi arkadaşlarınızla paylaşınız.

153