Page 153 - ESTETİK 11

6.6. Sanat Eserinde Değerlendirme

“Sanat” insanın estetik kaygıyla ortaya koymuş olduğu bir faaliyettir. Bu faaliyet insanın
geliştirdiği estetik tavrının ortaya çıkarttığı düşünsel ve duygusal süreçlerin sonucunda
gerçekleşir. İnsanın yapmış olduğu sanatsal faaliyetlerin sonucunda ortaya çıkan tüm
ürünler sanat olarak değerlendirilmesine rağmen her ürün sanat eseri olarak değerlen-
dirilmez. Bir şeyin sanat eseri sayılabilmesi için belirli özelliklere sahip olması beklenir.
Sanat eseri doğal nesnelerden farklı olmalıdır. Her ne kadar doğal oluşumlar sonucun-
da ortaya çıkan varlıklar “güzel” olarak değerlendirilseler de sanat eseri olarak bir nite-
lik kazanmazlar. Bir nesnenin, sanat eseri olması için öncelikle sanatsal eylem sonucu
ortaya çıkması gerekir. Sanat eseri izleyici için de bir anlam ifade etmelidir.

Sanat eseri, eşsiz, kendine özgü nitelikleriyle biricik olmalıdır. Sanat eseri kişiseldir;
mutlaka eseri ortaya koyan kişiden izler taşır. Sanatçı, eserini ortaya koyma sürecindeki
duygularını bir kez yaşayabilir; yinelenmesi mümkün değildir. Bu nedenle özgündür, bir
daha aynısı yapılamaz. Sanat eseri izleyiciye estetik haz ve heyecan verir. Dolayısıyla
önceliği pratik amaçlar değil estetik kaygılardır. Sanat eseri kalıcıdır, evrenseldir; ortaya
çıkan ürün tüm insanlığın ortak malıdır.

Ders İçi Etkinlik

Etkinlik Adı : Sanat eserinde değerlendirme
Etkinlik Amacı : Sanat eserinde değerlendirme konusunu sanat eserlerinde incelemek
Etkinlik Süresi : 10 dakika
Gerekli Materyaller : Ders kitabındaki 6.19. numaralı görsel

Aşağıda verilen sanat eseri örneğini inceledikten sonra soruları cevaplayınız.
1. Baktığınız bu resmin özgünlüğü-
nü nasıl açıklarsınız?
2. Sizce bu resim görsel düzenleme
bakımından yaratıcı özelliklere
sahip mi?
3. Bu resimdeki unsurlar size este-
tik haz veriyor mu?
4. İmzası olmadan da bu sanatçının
eserlerini tanıyabilir misiniz?
5. Baktığınız sanat eserinde evrensel Görsel 6.19: Jas de Bouffan Yakınındaki Ağaçlar ve Evler, 1885–86, Paul
özellikler taşıyan ögeler var mı? Cézanne, 67,9x92,1 cm, Tuval üzerine yağlıboya, Metropolitan Sanat
Müzesi, New York, ABD

Sınıf Dışı Etkinlik

Daha önce yapmış olduğunuz bir resmi şu anki yetenek ve sanat anlayışınıza göre tekrar yorum-
layınız. Ortaya çıkan yeni eseri ve eski eseri sınıf ortamında sergileyiniz.

151