Page 103 - İKİ BOYUTLU SANAT ATÖLYE 11

KOMPOZİSYON

BİLGİ NOTU

Kompozisyon kurgusunda ışığın yönü ve miktarı, görsel etkiyi ve anlatımı güçlendirmek için önemli bir rol
oynar. Işık, formların ve yüzeylerin görünümünü belirler. Işık yönü ve hareketi, kompozisyonun geometrik
düzenlemesine ve görsel dengeye etki eder. Işık hareketi, kompozisyonda dinamizm, ritim ve görsel ilgi
yaratmak için kullanılabilir. Işık, belirli bir yöne doğru odaklanmış veya yönlendirilmiş olduğunda resimde
belirli bir akış ve hareket duygusunu oluşturur. Bu, izleyiciyi resmin içinde dolaştırır ve görsel bir yolculuk
deneyimi sağlar. Işık, geniş bir alanı eşit şekilde aydınlattığında veya rastgele dağıldığında daha sakin ve
dengeli bir atmosfer yaratır. Bu tip ışık hareketi, kompozisyonun denge ve birlik hissini destekler. Yoğun
ışığın olduğu bir alan, izleyicinin dikkatini o noktaya çekecektir. Bu sayede kompozisyonda belirli bir nesne
veya bölge ön plana çıkarılabilir. Işık miktarı, odak noktalarının belirlenmesinde kullanılarak izleyicinin
gözünü yönlendirmek için etkili bir araçtır.

Işık miktarı, nesnelerin arasındaki derinliği vurgulayabilir. Yoğun ışık alan nesneler ön planda, daha az ışık
alanlar ise geride gibi algılanabilir. Bu, kompozisyonda derinlik hissiyatı yaratır ve izleyiciye üç boyutlu bir
algı sunar. Işık miktarı, kontrastın oluşumunu sağlar. Yoğun ışık alan bölgeler ile daha az ışık alan bölgeler
arasındaki ton farkı, görsel çekicilik ve etki yaratır. Kontrast, kompozisyonda dikkat çekici vurgular ve
görsel ilgi noktaları oluşturur. Işık miktarı, kompozisyonun estetik yapısını güçlendiren ve resmin anlatımını
destekleyen bir unsurdur. Sanatçılar, ışığın miktarını bilinçli bir şekilde kullanarak izleyicinin deneyimini
yönlendirir ve görsel bir etki yaratır.

ETKİNLİK

Willem Kalf’ın “Porselen Vazo, Gümüş Yaldızlı
İbrik ve Bardaklarla Natürmort” isimli (Görsel
4.38) inceleyiniz.
1. Atölyenizde bir natürmort hazırlayınız.
2. Hazırladığınız natürmordu uygulayacağınız tu-
val yüzeyini belirleyiniz.
3. Tuval yüzeyine kurguyu çiziniz.

4. Seçeceğiniz iki rengi birbirleriyle ve siyah-be-
yazla karışımından elde edeceğiniz ton değerle-
rinin bulunacağı paletinizi hazırlayınız.

5. Renk, renk tonu, çizgi, doku gibi ögelerin ışığın
yönü ve şiddetiyle olan ilişkisini planlayınız.
6. Paletinizde bulunan iki renk ve renk tonlarının
açık-orta-koyu, sıcak-soğuk etkisinin ışığın yönü
ve şiddetiyle olan ilişkisini planlayınız.
7. Işığın yönü ve şiddetinin kompozisyonun geo-
metrisine etkisi ve katkısını söyleyiniz. Kazanım-
larınızı arkadaşlarınızla paylaşınız.
Görsel 4.38: Porselen Vazo, Gümüş Yaldızlı İbrik ve
Bardaklarla Natürmort, 1643-44, Willem Kalf, Los Angeles
County Sanat Müzesi

101