Page 217 - 3 ADIM AYT TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
P. 217
ÇÖZÜMLÜ SORULAR Destan, Efsane TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
9. (I) Efsane, anlatıma dayalı bir Sözlü Edebiyat Dönemi 11. Aşağıdaki destan - konu eşleştirmelerinin hangisinde
ürünüdür ve sanatlı bir anlatıma sahip olmayışıyla yanlışlık yapılmıştır?
destandan ayrılır. (II) Efsaneler çoğunlukla olağanüs-
tü olayları, insanüstü güçleri ele alır. (III) Olayları ger- A) Oğuz Kağan Destanı - Oğuzların boylara ayrılmaları
çekten uzaklaştırarak anlatır ve konusu bir kişi, bir yer
B) Ergenekon Destanı - Türklerin bir demir dağı erit-
veya bir olaydır. (IV) Efsanelerde kısmen kutsiyet var-
meleri
dır. (V) Efsaneler dünyanın yaratılışı ve sonu ile ilgili,
C) Şu Destanı - Saka Türklerinin İskender’le savaşma-
tarihî, tabiatüstü şahıslar ve varlıklar üzerine ve dinî
mak için geri çekilmeleri
olmak üzere sınıflandırılır.
D) Alp Er Tunga Destanı - İranlılar ile yapılan mücade-
Numaralanmış cümlelerin hangisinde bilgi yanlışı leler
yapılmıştır?
E) Yaratılış Destanı - Türklerin Tanrı tarafından ceza-
A) I B) II C) III D) IV E) V landırılması
Çözüm: Çözüm:
A, B, C ve D seçeneklerinde verilen destanların ko-
Efsaneler sözlü edebiyat değil halk edebiyatı ürünüdür.
nularına dair bilgiler doğrudur. Şu Destanı'nda Saka
Bu nedenle I numaralı cümlede bilgi yanlışı vardır.
Türklerinin İskenderle savaşmaları anlatılır.
Cevap: A
Cevap: E
12. I. Kurtarılmış Kudüs
II. Üç Şehitler Destanı
10. Behçet Necatigil bu konuda şöyle diyor: “...ilkel insan III. Şehname
topluluklarının, evreni, dünyayı ve tabiat olaylarını ki- IV. Kuvâyi Milliye Destanı
şileştirerek yorumlamak, henüz sırrını çözemedikleri Numaralanmış destanlar aşağıdaki yazarlardan
hayatın ve evrenin çeşitli görüntülerini bir anlam kolay- hangisi ile eşleştirilemez?
lığına bağlamak ihtiyacından doğmuş öyküler...”
A) Firdevsî
Behçet Necatigil bu sözüyle aşağıdakilerden hangi-
sine vurgu yapmıştır? B) Fazıl Hüsnü Dağlarca
C) Dante
A) Masal
D) Tasso
B) Motifler
E) Nâzım Hikmet Ran
C) Mitler
D) Destanlar
E) Halk hikâyesi Çözüm:
I. Kurtarılmış Kudüs - Tasso
II. Üç Şehitler Destanı - Fazıl Hüsnü Dağlarca
Çözüm:
III. Şehname - Firdevsî
Mitler doğaya karşı halkın çaresiz kaldığı durumlarda IV. Kuvâyi Milliye Destanı - Nazım Hikmet Ran
bir şeylere sığınma ihtiyacından doğar. Parçada "sırrını
çözemedikleri olaylar" derken mitlere vurgu yapılmıştır. Dante, İlahi Komedya’yı yazan İtalyan yazardır.
Cevap: A Cevap: C
217