Page 231 - 3 ADIM AYT TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
P. 231
ÇÖZÜMLÜ SORULAR Hikâye TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
17. Biraz önce panayır yerini andıran sokak bir anda ses- 18. Aşağıdaki parçalardan hangisi parantez içinde veri-
sizleşir, yüksek duvarın üstünde oturan Sami yapayal- len bakış açısı ve anlatım tekniği ile ilgili örnek ola-
nız kalırdı. Sonra küçücük gövdesini aşağı kaydırır, maz?
yavaş yavaş eve doğru yollanırdı. Zile yetişemediği için
A) İçten içe tumturaklı laflarla ve gırtlaktan gelen o se-
ayağının ucuyla kapıyı tekmelerdi. Annesi her seferinde siyle söyleve başlayacağından korkuyordum, bu
oğlunun vereceği cevabı bildiği hâlde sorardı: hâlinden okul yıllarından beri nefret eder ve küçüm-
serdim. Fakat babam sesini çıkarmadı ve bana bak-
— Nereden geliyorsun, oğlum? maktan kaçındı, bunun için ona bugün bile teşekkür
borçluyum.
— Okuldan.
(Kahraman - Geriye dönüş)
— Ne yaptın orada?
B) Beni en çok korkutan onun tam bir yalnızlık içinde
olması. Bu zihni açık ve ufku geniş adamın hiç dostu
— Hiç, baktım.
yok. Tek sosyal çevresi ve avuntusu öğrencileri. Üni-
versitedeki meslektaşlarıyla hiçbir ilişkisi yok, hiçbir
— Kendine bir arkadaş buldun bari?
topluluğa katılmıyor, çoğunlukla yirmi adım ötede
— Cık… olan üniversiteye gitmenin dışında evden günlerce
çıkmıyor.
Bu parçadan (Kahraman - Bilinç akışı)
I. Sadece müşahit bakış açısı kullanılmıştır. C) Planı kuzeyli bir usta çizdi. Yapımında yirmi yıl bo-
yunca sürülerle insan gece gündüz çalıştı ve yapı
II. Anlatımında betimleyici unsurlardan faydalanılmış-
sonunda ortaya çıktığında biri sağda, biri solda yük-
tır.
selen birbirinin aynısı iki kule vardı. İlk günden itiba-
III. Yöresel dilin özelliklerine yer verilmiştir. ren bu iki kuleyi “kız kardeşler” diye adlandırdılar.
IV. Gösterme ve tahkiye etme anlatım tekniklerinden (Gözlemci - Özetleme)
yararlanılmıştır. D) Cesurca planlar yalnızca gençlikte yapılabiliyor.
Dayanıklılığımı yitirdim. Niçin saklayayım ki artık
yargılarından hangisi çıkarılamaz?
çabuk pes eder oldum, uzun süre dayanamıyorum.
A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III Eskiden daha fazla gücüm vardı, şimdi kalmadı. Ar-
tık sadece konuşabiliyorum.
D) III ve IV E) I, III ve IV (Kahraman - İç konuşma)
E) Acıyla inledi, o görünmez pençe azap içindeki be-
denini insafsızca deşip duruyordu. Kendini güçlükle
Çözüm: dairesine kadar sürükledi, kapıyı açtı ve kanepenin
üzerine yığılarak dişlerini yastığa geçirdi. Uzanınca
Parçada “Zile yetişemediği için ayağının ucuyla kapıyı
acı anında azaldı.
tekmelerdi.” ifadesiyle müşahit bakış açısı kullanılırken
“Annesi her seferinde oğlunun vereceği cevabı bildiği (Hâkim - İç çözümleme)
hâlde sorardı.” ifadesiyle hâkim bakış açısı da kullanıl- Çözüm:
mıştır. Sokağın anlatımında betimlemeye başvurulmuş-
A seçeneğinde birinci tekil kişi anlatıcıyla kahraman ba-
tur. Yöresel dile ait kullanım parçada yoktur. Diyalog
kış açısı kullanılmıştır. Anlatıcı geçmişte babasıyla ilgili
tekniğiyle gösterme anlatım tekniğinden, olay anlatımı
anısını anlatarak geriye dönüş tekniğine başvurmuştur.
tekniğiyle tahkiye etme anlatım tekniğinden yararlanıl-
B seçeneğinde birinci tekil kişi anlatıcıyla kahraman
mıştır. bakış açısı kullanılmıştır. Kahraman anlatıcı başka bir
kişiyle ilgili düşüncelerini sıralı ve düzenli vermektedir,
Cevap: C
bu da bilinç akışı değil iç konuşma tekniğidir. C seçe-
neğinde üçüncü tekil kişi anlatımıyla sadece görünenler
anlatıldığı için gözlemci bakış açısı, kulenin yapım aşa-
ması özetlendiği için özetleme tekniği kullanılmıştır. D
seçeneğinde birinci tekil kişi anlatıcıyla kahraman bakış
açısı kullanılmıştır. Anlatıcı kendisiyle ilgili düşünceleri-
ni sıralı ve düzenli vermektedir, bu da iç konuşma tekni-
ğidir. E seçeneğinde üçüncü tekil kişi anlatıcıyla hâkim
bakış açısı kullanılmıştır. Hikâye kişisinin düşünceleri-
ne yer verildiği için iç çözümleme kullanılmıştır.
Cevap: B
231