Page 120 - ÇALGI EĞİTİMİ GİTAR | 11
P. 120

olması daha net ve temiz sesler üretilmesini sağlamış, yorumcunun sol el
            tekniklerini uygulamasını kolaylaştırmış, süslemelerin daha temiz, net ve ay-
            rıntılı duyulmasını mümkün kılmıştır. Barok gitarın sahip olduğu ses alanının
            darlığı  nedeniyle  akorlar  çevrim  hâlde  kullanılırken  Romantik  gitar  akorlar
            seslendirilirken daha çok kök ses kullanımına olanak sağlamıştır. Tını, renk
            ve armonik açıdan zenginleşen Romantik gitar gerek solo çalgı gerekse eşlik
            ve oda müziği çalgısı olarak büyük ilgi görmeye başlamıştır. Bu gitar için kısa
            zamanda zengin bir repertuvar oluşmuştur.

            1789 Fransız Devrimi’nden sonra Fransa’da cumhuriyet kurulmuş, buna bağlı
            olarak büyük siyasal ve toplumsal değişimler başlamıştır. Oluşan özgürlük
            atmosferinden dolayı Paris kültür sanat alanında bir cazibe merkezi olmuş ve
            pek çok gitarist bu şehre gelerek burada yaşamaya başlamış, hem konserler
            vermiş hem öğrenciler yetiştirmiş hem de gitar için eser ve eğitim metotla-
            rı yayımlamışlardır. Gitarın altın çağı olarak adlandırılan bu dönemde İtal-
            yan Ferdinando Carulli 1808’de Paris’e yerleşerek Romantik gitarı Fransa’ya
            ulaştırmıştır. Carulli öncesi Fransa’da barok gitar, beş tek telli gitar ve lir gitar
            yaygın olarak bilinirken diğer gitaristlerin de Romantik gitarı tercih etmesiy-
            le birlikte bu gitar popüler olmaya başlamıştır. Bu dönemde Paris’le birlikte
            Viyana da kültür sanat alanında Avrupa’nın çekim merkezlerinden biri olarak
            göze çarpmaktadır. Her iki şehirde de önemli gitaristler konserler vererek,
            öğrenci yetiştirerek, eser ve eğitici metot yazarak varlıklarını sürdürmüşler-
            dir. 19. yüzyılda gitar için metot yazan gitaristler şu şekilde sıralanabilir:

            Ferdinando Carulli (Ferdinando Karulli) (1770-1841), Francesco Molino (Fran-
            çesko Molino) (1775-1847), Fernando Sor (Fernando Sor) (1778-1839), Dioni-
            sio Aguado (Diyonisyo Aguado) (1784-1849), Matteo Carcassi (Metteo Kar-
            kassi) (1792-1853).

            Bu gitaristlerin dışında Mauro Giuliani (1781-1829) gitar için bir metot yaz-
            mamış, ancak 1812’de Viyana’da, eğitici nitelikte Op.1 Studio per La Chitarra   Görsel 6.5: Ferdinando
            adında bir etüt koleksiyonu yayımlamıştır. Koleksiyondaki etütler günümüz-  Carulli
            de de gitar eğitiminde sıkça kullanılan kolaydan zora doğru arpejler, diziler,
            üçlü, altılı, sekizli ve onlu aralıklarla ilgili etütler, süslemeler gibi teknik konu-
            ları içermektedir.

            Klasik Dönem’de gitarda bu gibi yapısal değişimler yaşanırken gitar müzi-
            ğinde İspanyol ve İtalyan besteci-eğitimcilerin öne çıktığı görülmektedir. Bu
            dönemde gitar eğitimi için yazılan metotlar, etüt ve alıştırmalar günümüzde
            de kullanılmaktadır. Gitar için eser, etüt ve metot gibi eğitim materyalleri ha-
            zırlayan önemli müzisyenler şunlardır:


            Ferdinando Carulli (Ferdinando Karulli, 1770 - 1841): İyi bir gitar yorumcusu
            olarak ün yapan İtalyan besteci, müzik eğitimine viyolonsel çalarak başla-  Görsel 6.6: Fernando Sor
            mış, sonraları ise gitara yönelmiştir. Dönemin birçok bestecisi gibi 1808’de
            Paris’e yerleşen Carulli, 400’ün üzerinde eser vermiştir. İtalya, İngiltere ve
            Almanya’da konserler veren sanatçı, 1810 yılında bir gitar metodu yazmıştır.
            Metottaki alıştırmaların zevkli ve kolay anlaşılır olması, günümüz gitar eğiti-
            minde de bu metodun kullanılmasını sağlamıştır. Ayrıca eserlerinde zarif bir
            biçimde işlenmiş zengin armoni ve hüner göze çarpmaktadır (Görsel 6.5).


            Fernando Sor (Fernando Sor, 1778 - 1839): Gitar müziğinin Beethoven’ı ola-
            rak kabul edilen İspanyol bestecinin Methode pour la Guitare adlı gitar me-
            todu bulunmaktadır. Etütleri ve eserleri günümüz gitar eğitiminde önemli bir
            yer tutmaktadır. Avrupa’nın birçok ülkesinde konserler vermiş, 19. yüzyılın
            başlarında İngiltere’de çok iyi tanınmayan gitarı tanıtıp sevdirerek büyük be-
            ğeni  toplamıştır.  Eserlerinde  Romantik  Dönem  ögeleri  de  barındırdığı  için



                                                                                                         119
   115   116   117   118   119   120   121   122   123   124   125