Page 9 - Konu Özetleri AYT Coğrafya
P. 9
COĞRAFYA
KONU BİYOÇEŞİTLİLİK VE BİYOMLAR
ÖZETİ
AYT AYT AYT AYT AYT AYT AYT AYT AYT AYT AYT AYT
BİYOÇEŞİTLİLİK VE BİYOMLAR
Biyosfer: Canlıların doğal ortam içinde yaşadığı küre olan biyosfer;
litosfer, atmosfer ve hidrosfer ile etkileşim hâlindedir.
Biyoçeşitlilik: Bir bölgedeki çeşitli özelliklere sahip bitki ve hayvan tür-
leri ile mikroorganizmaların sayısını ve bu canlıların birbirleriyle olan iliş-
kilerine biyoçeşitlilik denir.
BİYOÇEŞİTLİLİĞİN YERYÜZÜNE DAĞILIŞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER
FİZİKİ (DOĞAL) PALEOCOĞRAFYA
BİYOLOJİK FAKTÖRLER
FAKTÖRLER FAKTÖRLERİ
-İklim
-Yeryüzü Şekilleri -Kıtaların Kayması -İnsan
-Sular -İklim Değişikliği -Diğer canlılar
-Toprak Yapısı
FİZİKİ (DOĞAL) FAKTÖRLER
İklim: Sıcaklık ve yağış, karalarda yaşayan canlıların dağılışını etkileyen en
önemli iklim elemanlarıdır. Sıcaklık ve yağışın fazla olduğu iklim bölgelerinde
biyoçeşitlilik fazladır. Sıcaklık ve yağış dışında ışık ve rüzgâr faktörü de canlıla-
rın dağılışını etkiler.
Yeryüzü Şekilleri: Yükseltiye bağlı olarak sıcaklığın azalması ve bir noktaya
kadar yağışın artması, bitki ve hayvan türlerinin bir dağ yamacı boyunca değiş-
mesini sağlar. Yeryüzü şekillerinin engebeli olduğu bölgelerde iklim kısa mesa-
felerde değiştiği için bitki ve hayvan türleri değişmektedir.
Sular: Su, canlılar için büyük öneme sahiptir. Bu nedenle su kaynakları ve çev-
resinde biyoçeşitlilik fazladır.
Toprak: Bitkiler, ihtiyaç duyduğu besin maddelerinin ve suyun önemli bir kısmını topraktan temin eder. Bazı canlı türleri
yaşamlarının bir bölümü veya tamamını toprakta sürdürür.
PALEOCOĞRAFYA FAKTÖRLERİ
İklim Değişikliği: Değişen iklim koşulları bazı canlıların yeni yaşam alanı bulmak için göç etmelerine, bazılarının yayılış
alanlarının daralmasına, bazılarının da nesillerinin tükenmesine sebep olmuştur.
Kıtaların Kayması: Jeolojik zamanlarda meydana gelen yer kabuğu hareketlerine bağlı olarak kıta ve denizlerin dağılışın-
da önemli değişiklikler meydana gelmiştir. Meydana gelen bu olaylar canlıların dağılışını etkilemiş, farklı türlerin birbirleriyle
etkileşime girmesini sağlamıştır.
COĞRAFYA - AYT MEBİ KONU ÖZETLERİ 9