Page 15 - ÇALGI EĞİTİMİ ÇELLO | 9

1. ÜNİTE

1. ÜNİTE - ÇELLONUN TARİHÇESİ, YAPISI VE BAKIMI

1.1. İnsan Yaşamında Müzik ve Çellonun Tarihçesi

HAZIRLIK ÇALIŞMASI

Yaylı çalgılar a les nden çellonun tar hsel sürec hakkında ara tırma yapınız.

1.1.1. İnsan Yaşamında Müziğin Yeri ve Önemi

Sanat, b l nen en esk tar hsel dönemlerden bu yana duygu ve dü ünceler aktarmanın etk l yollarından b r d r. İnsan
kend n fade ederken k m zaman sözlerle, k m zaman hareketlerle, k m zaman renklerle, k m zaman b ç mlerle, k m
zaman da ezg lerle b rl kte yol alır. Bu sayede ya am algısına estet k b r boyut ed nd rerek k sel ve toplumsal bağlamda
daha der n b r kavrayı ve duyu becer s kazanır.

İnsanın seslerle tanı ması doğum önces döneme dayanır. B r bebeğ n anne karnındayken annes n n kalp atı larını
duymasıyla ba layan bu süreç, ya am boyunca farklı ek llerde devam eder. İnsanlar, günlük hayatlarında sürekl olarak
değ k n tel klerde doğal ve yapay sesler duyar. İnsan ses , hayvan ses , yağmur ses g b doğal sesler le enstrüman ses ,
mak ne ses , ula ım aracı ses g b yapay sesler ya ama e l k eder.
Sesler n r tm k, ahenkl ve anlamlı b r boyut kazanarak sanatsal b r form hâl n alması, müz k olarak fade ed l r. En
genel fadeyle “duygu ve dü ünceler bel rl lkeler çerçeves nde uyumlu seslerle ve estet k b r bütünlükle anlatma sa-
natı” olarak tanımlanan müzik, köklü b r geçm e sah pt r. İlk çağlarda ht yaçlar eksen nde b ç mlenerek avlanmada, d nî
törenlerde, sava larda ve let mde kullanılırken zaman ç nde çe tl evrelerden geçerek sanatsal b r n tel k kazanmı tır.
Müz k, nsan ya amının her evres nde yer alan b r olgudur. Her b rey kend sosyal çevres nde müz kle etk le m ç nde
bulunur. Farklı bağlamlarda gel en bu etk le m n sonucu olarak da nsan le müz k arasındak l k n n kapsamı ek llen r.
K ; müz kle olan l k s nde d nley c olma, profesyonel olarak cra etme, amatör müz k topluluklarında yer alma g b
farklı davranı b ç mler gel t r r. Bu davranı b ç mler , b rey n hem daha sağlıklı b r ruhsal yapıya sah p olmasını hem de
çevres yle daha etk n b r let m ç ne g rmes n sağlar.
İnsan hayatında öneml b r yere sah p olan müz k, duygusal ve dü ünsel duyarlılığı artıran b r faktördür. K n n olum-
suz duygulardan arınmasını, empat yeteneğ n n güçlenmes n ve ç dünyasının zeng nle mes n sağlar. Yaratıcı, çok yön-
lü ve sanatsal dü ünme yet s n n gel mes ne katkıda bulunurken estet k beğen düzey n n artmasına olanak sunar.
Müz k toplumsal anlamda da öneml levlere sah pt r. Sosyal l k ler ve dostane duyguları gel t rmes n n yanı sıra
kültürel aktarımın en temel yollarından b r d r. Kültürün nes ller arası geç n n ve sürekl l ğ n n sağlanmasında etk n b r
rol üstlen r. Öte yandan müz ğ n evrensel b r d l vardır ve d l, d n, ırk, c ns yet g b ayrımlar gözetmeyen bu d l sayes nde
toplumlar b nyıllar boyunca b rb rler yle let m hâl nde olmu tur. İnsanlar, çok esk zamanlardan günümüze kadar mü-
z k vasıtasıyla aynı duygularda b r araya gelerek b rb rler n anlama mkânı bulmu tur.

SIRA SENDE

S z de yukarıdak b lg ler doğrultusunda müz ğ n hayatınızdak yer ve önem hakkındak dü ünceler n z öğretmen n z ve
arkada larınızla payla ınız.

1.1.2. Çellonun Tarihsel Süreçteki Değişim ve Gelişimi

En esk sanat dallarından b r olan müz k, nsanlığın lerlemes yle e güdümlü olarak sürekl gel m gösterm t r. Bu
gel m sürec nde bestec ler, yazdıkları eserler seslend reb lecek çalgılara ht yaç duymu ve lut yeler (çalgı yapımcısı),
yazılan eserlere özgü enstrümanlar üretmeye ba lamı tır. Üret len enstrümanlar, ht yaçlar doğrultusunda ek llenerek
geçm ten günümüze kadar da mî b r değ m ve gel m ç nde olmu tur. Çellonun tar hsel gel m sürec n n 15. yüz-
yıldan t baren v ol a les çalgılarının gel m yle b rl kte ba ladığı kabul ed lmekted r.

14 ÇELLONUN TARİHÇESİ, YAPISI VE BAKIMI