Page 113 - Konu Özetleri TYT Türkçe
P. 113

CÜMLENİN ÖGELERİ




        a. Belirtili Nesne
        ¡  Belirtme durumu eki (-ı, -i, -u, -ü) almış olan nesneye belirtili nesne denir. Yükleme “neyi, kimi, nereyi” soruları
            sorularak bulunur.
            Örnek: En sevdiğim arkadaşımı daha önce hiç böyle görmemiştim.


        b. Belirtisiz Nesne
        ¡  Belirtme durumu ekini almamış olan nesnedir. Yükleme yöneltilen “ne” sorusuna cevap verir. Belirtisiz nesneyi
            bulmak için önce özneyi bulmuş olmak gerekir.

            Örnek: Ömer tatilde okumak için yanına birkaç roman almış.


        2 - Yer Tamlayıcısı (Dolaylı Tümleç)
        Yüklemin anlamını çeşitli yönlerden tümleyen ve yönelme (-e / -a), kalma (-de / -da), çıkma (-den / -dan) durumlarından
        birinde bulunan tümleçtir.
        ¡  Dolaylı tümleci bulmak için yükleme yönetilen sorular şunlardır:
              Neye, kime, nereye,
              Neyde, kimde, nerede
              Neyden, kimden, nereden

            Örnek: Yaptığımız açıklamalara hepiniz önem vermelisiniz.

                              DİKKAT

                        -e, -de, -den eklerini alan sözcükler cümleye zaman, neden gibi anlamlar katarsa zarf tüm-
                        leci olur.





            Örnek: Tüm hazırlıklarınızı bitirirseniz sabaha yola çıkarız.
                                             ZT
        3 - Zarf Tümleci (Zarf Tamlayıcısı)
        Yüklemin anlamını zaman, durum, sebep, ölçü, araç, şart, yer, yön vb. bakımlardan belirleyen veya sınırlayan tümleçtir.
        ¡  Zarf tümlecini bulmak için yükleme yöneltilen başlıca sorular şunlardır:
            Neden, niçin, niye, ne zaman, nasıl, ne kadar…
            Örnek: Halime Hanım bu koca yalıda tek başına yaşıyordu.


                              DİKKAT
                        Yer-yön  zarfı  olan  sözcükler  isim  çekim  eki  aldıklarında  isim  olur  ve  cümlede  dolaylı
                        tümleç ya da belirtili nesne görevinde kullanılır.


                              Yağmur dinince yürüyüş yapmak için dışarıya çıktık.
                                                                              DT

            Örnekler:
                               Cam kirli olduğu için geriyi göremiyordum.
                                                   BT

        TÜRKÇE - TYT                                                               MEBİ KONU ÖZETLERİ      113
   108   109   110   111   112   113   114   115   116   117   118