Page 42 - Türk Dili ve Edebiyatı Zenginleştirilmiş Öğretim Etkinlikleri 10

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ~ ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
10. SINIF

Yazma Sırası:

Öğrencilere seçtikleri üç görevi bireysel olarak yerine getirmeleri için bir ders saati süre
verilir. Süre sonunda öğrenciler görevlerine ilişkin çıktıları sınıfta sunarlar. Sunumlar sınıfça
tartışılır. Öğrencilere “Masalların yüzyıllardır tüm toplumlarda çocuklar ve yetişkinler için
vazgeçilmez bir anlatım türü olarak kullanılmaya devam edilmesinin sebepleri nelerdir?” ve
“Günümüz dünyasında insan neden masallara ihtiyaç duymaktadır?” soruları sorulur ve öğ-
rencilerden gelen cevaplar beyin fırtınası yöntemiyle sınıfta tartışılır (SFAU1). Ardından öğ-
rencilere “Bir sinema filminin ortaya çıkması için kaç aşama vardır?” sorusu sorularak ders
devam eder. Öğrencilerden alınan cevaplar tahtaya yazılır. Ardından cevaplar tartışılarak
alınan cevaplar gruplandırılır. “Yapım öncesi, yapım aşaması ve yapım sonrası” şeklinde bir
gruplama yapılır. Yapım öncesi aşamada ilk olarak senaryonun hazırlanması ve film şeridi
hâline getirilmesinin önemi üstüne durulur. Öğrencilere “Daha önce bir filmin film şeridini
gördünüz mü?” sorusu sorulur. Ardından öğrencilerden bir kâğıdı üç sütuna bölmeleri ve
birinci sütuna “Ne biliyorum?”, ikinci sütuna “Ne öğrenmek istiyorum?”, üçüncü sütuna ise
“Ne öğrendim?” yazmaları istenir (KWL stratejisi). Öğrencilerin film şeridiyle ilgili ön bilgileri
beyin fırtınası yapılarak ortaya çıkarılır. Bu süreçte öğrenciler birinci sütuna konuyla ilgili ne-
ler bildiklerini yazarlar. Ardından öğretmen tarafından derse getirilen örnek film şeritleri öğ-
rencilere gösterilir ve film şeritlerinin hangi filmlere ait olduğunun tahmin edilmesi sağlanır.
Tahminlerin doğruluğu sağlandıktan sonra öğrencilere film şeridi hakkında ne öğrenmek
istedikleri, bu etkinlikte amaçlarının ne olduğu, öğrendiklerini nerelerde kullanabileceklerine
ilişkin sorular sorularak kâğıtlarında yer alan “Ne öğrenmek istiyorum?” sütununun altına
cevaplarını yazmaları istenir. Ardından film şeridi hakkında öğrencilerle bilgi verilir. Film şe-
ridinin film çekilmeden önce yönetmenin aklındaki filmi tüm sete ve oyunculara aktarmasına
yardımcı olduğu belirtilir (IFSK1). Yönetmenin filmde kullanılacak kamera açılarının tam
olarak nasıl olacağına yine film şeridindeki çizimlere bakarak karar verdiği belirtilir (SFKÖ1).
Bu sayede çekim sırasında zaman kaybetmeden her şeyin hazır olmasının sağlanabileceği
belirtilir. Öğrencilerden “Film şeridi, çekim sırasında zaman kaybını önler.” iddiasını değer-
lendirmeleri istenir. Hangi koşullarda bunun gerçekten geçerli olduğu, hangi durumlarda
ise yaratıcılığı kısıtlayabileceğini ya da esnekliği azaltabileceğini örneklerle desteklemesi
istenir (SFÜDD1, IFÇ1).
Öğrencilerle örnek film şeritleri incelenir ve bir film şeridinde yer alan sahne çizim alanları,
çizim teknikleri, sahneyi betimleyen yazılar incelenerek film şeridi analiz edilir. Analiz sonu-
cunda bir film şeridinde bulunması gereken unsurlar ve özellikleri tahtaya yazılır. Elde edi-
len bilgiler ışığında öğrencilere derse gelmeden önce izledikleri/dinledikleri masalın yeniden
kurgulanarak bir film şeridini oluşturacakları, isterlerse film şeritlerine müzik ya da seslen-
dirme de ekleyip kısa bir filme çevirebilecekleri söylenir. Etkinlik esnek gruplama stratejisine
göre devam ettirilir.
Esnek gruplama oluşturulurken çizim becerisi yüksek öğrencilerin gruplara eşit olarak da-
ğıtılmasına dikkat edilir. Sınıftaki öğrenci sayısına göre gruplar oluşturulur ve öğrencilere
film şeritlerini oluşturmadan önce planlama yapmaları gerektiği belirtilir. Öğrencilerden plan-
lama aşamasında film şeritlerini oluştururken hangi hedef kitleye ne amaçla bir film şeridi
oluşturacaklarına; film şeridi oluştururken hangi stratejileri, içerikte hangi yazılı ve görsel
ögeleri ve bu aşamada hangi araçları kullanacaklarına karar vermeleri istenir. Öğrencile-
re planlarını oluşturmaları için 20 dakika süre verilir. Taslak planların tamamlanmasının
ardından gruplar kendi aralarında tartışırlar (SFGE1). Birbirlerine verdikleri dönütlere göre
planlarını tamamlarlar.
Öğrencilere film şeridi oluştururken çizimlerini renkli ya da renksiz olarak oluşturabilecekleri,
çizimlerde çizim kalitesinden ziyade olayı yansıtan sahneyi doğru yansıtabilmenin önemli
olduğu hatta “çöp adam” mantığında çizim bile yapabilecekleri söylenerek cesaretlenme-
leri sağlanır. Öğrencilere film şeridi şablonu ve içerik oluşturmada kullanabilecekleri renkli
kalemler dağıtılır. Son hâli verilen planlar kullanılarak film şeritleri oluşturulmaya başlanır.

44 ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ