Page 31 - TÜRK İSLAM SANATI TARİHİ 11

İSLAMİYET ÖNCESİ ORTA ASYA TÜRK SANATI

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

13. Uygur resim sanatında minyatürlü kitaplar önemli bir yere sahiptir. Resimlerle özellikle minyatürlerle desteklen-
miş bu kitaplar, Türklerin ilk kitap örneklerindendir. Uygur resim sanatının konularını Buda’nın çeşitli şekillerde
tasviri, (ayakta ve oturur vaziyette) çeşitli tanrılar, kötü ruhlar, soylular, bağışçılar, müzisyenler ve çeşitli hayvanlar
oluşturmuş; bu figürler realist bir biçimde tasvir edilmiştir. Figürlerin tasvirinde belirli bir kompozisyona sadık
kalınmış, genellikle mavi ve kırmızı gibi parlak renkler kullanılmıştır. Resimlerde Uygurlar dolgun ve köşeli yüzlü,
badem gözlü, hafif kemerli burunlu şekilde çizilmiştir. Kitap resimlerinde görülen portrecilik anlayışı, kayalıklara
oyularak yapılan tapınakların duvarlarında da görülmüştür. Uygur resim sanatı anlayışı daha sonraki Türk resim
sanatının gelişmesinde etkili olmuştur.
Metne göre aşağıdakilerden hangisi Uygur resim sanatının özellikleri arasında yer almaz?
A) Farklı konuları ele almıştır.

B) Minyatür sanatının ilk örnekleri olarak görülmüştür.
C) Resimler çoğunlukla tapınaklardaki mağara duvarlarında ve kitaplarda yer almıştır.
D) Resimler gelişigüzel çizilmiştir.
E) Türk resim sanatının gelişmesinde etkili olmuştur.

14. Aşağıda verilen eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
A) Balbal-Uygurlar
B) Bilge Kağan Anıtı-İskitler
C) Kül Tigin Anıtı-Hunlar
D) Orhun Anıtları-Göktürkler

E) Pazırık Halısı-Uygurlar
15. Hunlara ait ölüm, defin konuları ile ilgili inançlar ve kurgan inşası onların atalarından kalma geleneklerdendir.
Hunlarda asil soydan biri öldüğü zaman ölü, belli bir müddet çadırda bekletilmiş sonra mumyalama işlemine
alınmıştır. Ölünün bekletilmesinde hem dinî inançlar hem de kurgan yapımının uzun sürmesi etkili olmuştur.
Cenaze törenindeki işlemler, ölen kişinin öteki dünyada da bu dünyadakine benzer hayat yaşayacağına inanıldı-
ğını göstermektedir. Çoğu zaman kurganların kalıcı bir ev gibi tasarlanması; ölüye ait eşyaların, atın ve silahların
kurgan içine bırakılması bu inancın yansımasıdır.
Metne göre kurganların yapılış amacı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Atalar kültü ve dinî yaşam
B) Diğer uygarlıkların etkisi
C) Ölen kişinin yerinin belli olması
D) Ölen kişiyi sevdiklerinden ayrı bırakmama düşüncesi

E) Yaşanılan bölgede bulunan malzemelerin kullanılma zorunluluğu
16. Aşağıdakilerden hangisi Uygurlar ile ilgili özelliklerden değildir?
A) Farklı dinlere inanmışlardır.
B) Hun ve Göktürklerle aynı inanca sahiplerdir.
C) Minyatür sanatı gelişmiştir.

D) Tapınakların duvarlarına dinî resimler yapmışlardır.
Ek sorulara
E) Yerleşik hayatı benimsemişlerdir. ulaşmak için
cihazınızla
karekodu
okutunuz.

29