Page 44 - TÜRK VE BATI MÜZİĞİ TARİHİ

3. ÜNİTE

3. ÜNİTE RÖNESANS DÖNEMİ

3.1. Kültür ve Sanat

HAZIRLIK ÇALIŞMASI

Rönesans’ı hazırlayan etkenler hakkındaki bilgilerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.

Fransızcada “yeniden doğuş” anlamına gelen Rönesans, Orta Çağ’da Hristi yanlığın kısıtlayıcı ve tutucu bakış açısını
sorgulayan aydınların anti k dünyayı tekrar değerlendirmeleri sonucunda oluşmuş bir yenilik hareketi dir. Bu yenilik ha-
reketi yle birlikte Avrupa’nın Orta Çağ karanlığı sona ermişti r. Artı k “birey” olarak ele alınan insan, daha ziyade dünyevi
konularla ilgilenmeye başlamış ve bu durum genel bir zihniyet değişimine sebep olmuştur. Yeni ve sorgulayan bakış açısı
doğrultusunda bilim, felsefe, devlet, din, hukuk, kültür ve sanatt a köklü değişikliklerin yaşanması müzik sanatı nın konu
çeşitliliğini de artı rmıştı r.

3.1.1. Rönesans’ın Ortaya Çıkış Nedenleri
Rönesans, 1450’li yıllarda İtalya’nın Floransa kenti nde ortaya çıkmış ve 1600’lü yılların başlarına kadar tüm Avru-
pa’da etkisini sürdürmüştür. Orta Çağ İtalyası’nın Anti k Yunan ve Roma kültürünün izlerini taşıyan topraklar üzerinde
kurulmuş olması, Rönesans’ın bu topraklarda ortaya çıkmasının başlıca sebeplerindendir. Bir diğer sebep hem Akdeniz
üzerinde hâkimiyeti olan hem de Afrika’ya yakın bir konumda bulunan İtalya’nın dönemin önemli ti caret merkezlerinden
biri olmasıdır. Bunların yanı sıra coğrafi keşifl erin sonucu olarak Avrupa’ya gelen birçok ganimet İtalya’yı ekonomik açıdan
güçlendirmişti r. Coğrafi keşifl erin ardından zenginleşen bazı Avrupalı aileler mimari, heykel, resim, edebiyat ve müzikle
yakından ilgilenmiş; bilim insanları ve sanatçılara maddi ve manevi destekte bulunmuşlardır. “Mesen” adı verilen bu var-
lıklı ailelerin sanatla yakından ilgilenmeleri, Rönesans’ın oluşum sürecine büyük katkı sağlamıştı r.
Rönesans’ın ortaya çıkmasında rol oynayan önemli bir
diğer sebep de 1453 yılında İstanbul’un fethedilmesi (Görsel
3.1) ile Bizans İmparatorluğu’nun yıkılmasıdır. Yıkılan Bizans
İmparatorluğu’nun ardından Bizanslı aydın ve sanatçıların bir-
çoğu geçmişte Roma İmparatorluğu’nun kalbi olan İtalya’ya
sığınmış ve sahip oldukları kültür birikimini bu topraklara ta-
şımıştı r. Göç etti kleri bu ülkede Eski Yunancayı öğreten aydın-
lar ve sanatçılar, Anti k Yunan uygarlığının eserlerini tanıtmaya
çalışmıştı r. Onların kurduğu resim, heykel ve müzik atölyeleri
sayesinde İtalya’da bir kent üslubu oluşmuştur.

Görsel 3.1: İstanbul’un Feth� (1453)
Orta Çağ’da kapalı tutulan kütüphanelerin açılması ile birlikte bilim insanları; Yunanca, Lati nce ve İbranice meti nlere
ulaşma imkânı elde etmişti r. Bu durum, unutulan birçok bilginin gün yüzüne çıkmasının yolunu açmıştı r. Dante (Dante),
Petrarca (Petrark) ve Boccaccio (Bokaçyo) gibi yazarlar bu kütüphanelerdeki eserler üzerinde incelemeler yaparak kadim
bilgilerin bilim adamlarına ve sanatçılara aktarılmasını sağlamıştı r. 13. yüzyıl sonlarında kurulan üniversiteler de Röne-
sans’ın oluşum sürecini doğrudan etkileyen güçlü bir faktördür.

BİLGİ NOTU

1414 yılında İsviçre’de bir manastı rda bulunan Architectura (Arkitekcıra) adlı kitap, Roma dünyasının aydınlanma-
sında önemli rol oynamıştı r. MÖ I. yüzyılda Romalı Mimar Marcus Vitruvius (Markus Vitruviyıs) tarafı ndan yazılmış bu
eser, Anti k Yunan uygarlığına ait bilgilere ulaşılmasını sağlamıştı r.

42 TÜRK VE BATI MÜZİĞİ TARİHİ