Page 51 - TÜRK VE BATI MÜZİĞİ TARİHİ
P. 51

3. ÜNİTE


               Rönesans Dönemi Klavyeli Çalgıları

               Org, çok seslilik anlayışıyla oluşturulan ve Rönesans Dönemi’nde gelişen bir çalgıdır. Bu dönemde çalgının boru sa-
            yısı çoğaltı lmış, perdelerin kullanımı kolaylaştı rılmış, hava körüğü rahat hareket eder duruma geti rilmişti r (Görsel 3.11).
            1400’lü yılların sonunda org ustası Bernard Muller (Bernard Mülla), pedalları da gelişti rerek çalgının fonksiyonel özellikle-
            rini artı rmıştı r. Org ve klavsen için eser yazan ilk sanatçı, İspanyol Besteci Antonio de Cabezon’dur (Anti nyo de Gabezon).

               Epinet, psalterion (pisalteriyın) adlı eski bir çalgının gelişti rilmesiyle oluşmuş bir Rönesans çalgısıdır. Psalterion, İlk
            Çağ’da ve Orta Çağ’da yaygın olarak kullanılan lir ve santura benzemektedir. Epinett en türeti lmiş bir çalgı çeşidi olan
            virginal (virjinal) İngiltere’de yaygın olarak kullanılmış ve İngiliz besteciler, bu çalgı için müzikler yazmıştı r (Görsel 3.12).

























            Görsel 3.11: Org                                  Görsel 3.12: Ep�net


                       ARAŞTIR-PAYLAŞ


                 Orta Çağ çalgılarına ekleme ya da çıkarma yapılarak gelişti rilen Rönesans çalgıları hakkında araştı rma yapınız.
              Edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınız ile paylaşınız.


               Rönesans Dönemi Nefesli Çalgıları

                                                Rönesans Dönemi’nde nefesli çalgıların gelişimi, telli ve yaylı çalgıların gelişi-
                                             mine oranla daha yavaş olmuştur. 16. yüzyılda sıklıkla kullanılan fl ütlerin sesi, org
                                             sesine benzerliği ile dikkat çekmişti r (Görsel 3.13).

                                                Rönesans’ta kullanımı en yaygın nefesli çalgılar kornett a, corno (korno) ve
                                             trombondur. Kornett a, ağaç üfl emeli ve boğuk sesli olma özelliğine sahip bir çal-
                                             gıdır. Rönesans’ta sıklıkla kullanılan bu çalgı, ses aralığı olarak bastan sopranoya
                                             kadar çeşitlilik göstermişti r. Metal üfl emeli çalgılardan corno (korno) o dönemde
                                             kullanılan avcı borularına verilen addır. Aynı zamanda büyük savaş borusu olarak
                                             da bilinen cornoya 15. yüzyıldan iti baren zarif bir eğrilik kazandırılmıştı r. Röne-
                                             sans Dönemi’nde sürgüsünün gelişti rilmesiyle birlikte daha tatlı ve nitelikli ses
                                             üreten çalgı ise trombondur.










            Görsel 3.13: Rönesans fl üt a�les�




                                                                                             RÖNESANS DÖNEMİ  49
   46   47   48   49   50   51   52   53   54   55   56