Page 204 - Dört Dörtlük TYT Tarih

TARİH XIX ve XX. Yüzyılda Değişen Sosyoekonomik Hayat 1. TEST

7. 1857 yılında çıkarılan Matbuat Nizamnâmesi ile çıka- 10. XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde toplumda kamuoyu
rılan kanun izinsiz matbaa açanlara, Osmanlı tebaası oluşturmak ve toplumu kontrol altında tutabilmek için
aleyhinde yayım yapanlara hapis, para ve matbaa ka- basın çok önemli bir unsurdu. Zamanla basın- yayın
pama cezası öngörmekteydi. sektöründe gelişmeler arttıkça bu gücü kontrol altında
tutabilmek için birtakım düzenlemeler yapılması zorun-
Bu durum; lu hâle geldi.
I. haber alma hakkı
Buna göre Osmanlı Devleti'nde basın-yayın faali-
II. basın özgürlüğü yetlerini kontrol altına almak için aşağıdaki düzen-
III. düşünce özgürlüğü lemelerden hangisi yürürlüğe konmuştur?
haklarından hangilerine aykırıdır? A) Mecelle-i Ahkâm-ı Adliye

A Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II B) Halepa Fermanı
C) Maarif-i Umumiye Nizamnamesi
D) II ve III E) I, II ve III
D) Men-i İrtikâp Kanunnamesi

E) Matbuat Nizamnamesi

8. Osmanlı Devleti’nin imzaladığı Edirne Antlaşması
(1829) ile Yunanistan, Berlin Antlaşması (1878) ile de
Sırbistan, Romanya ve Karadağ ulus devletleri kurul-
muştur. II. Meşrutiyet’in meydana getirdiği karışıklıklar-
dan istifade eden Bulgaristan, Balkan Savaşları’nı fırsat
bilen Arnavutluk da bağımsızlığını ilan etmiştir. 11. Sanayi Devrimi sonrası XIX. yüzyılda kent sistemi-
nin ortaya çıkmasıyla;
Bu bilgilere göre aşağıdaki yargılardan hangisine
ulaşılamaz? I. büyük metropollerin oluşması,
A) Balkanlar’daki Osmanlı varlığı sona ermiştir. II. kamusal alan ile özel alanın birbirinden ayrılması,
B) Osmanlı Devleti’nin egemenlik alanı daralmıştır. III. kapalı ekonomik sistemli büyük merkezlerin oluşması
C) Bağımsızlıklarını elde eden topluluklar sadece gay- gibi gelişmelerden hangilerinin oluşması beklenir?
rimüslimlerdir.
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II
D) İç politika yaşanan olumsuz gelişmeler, dış politika-
yı olumsuz etkilemiştir. D) II ve III E) I, II ve III
E) Osmanlı nüfus yapısında değişiklikler meydana gel-
miştir.

9. Aşağıdaki seçeneklerde popüler kültür kavramı ile
ilgili olarak verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Popüler kültüre göre kültürel ve sanatsal ürünler kâr
elde etmek için yapılır.
12. I. Milliyetçilik
B) Kitle iletişim araçları popüler kültürün yayılmasında
ve etki alanını genişletmesinde oldukça etkilidir. II. Panslavizm
III. Sekülerizm
C) Popüler kültür insanların tüketim kültürünü artır-
maktadır. akımlarından hangileri Osmanlı'da demografik ya-
D) Popüler kültür aracılığıyla toplumlarda çok yönlü pının değişmesinde etkili olmamıştır?
düşünebilen insanlar yetiştirmek amaçlanır.
A Yalnız I B Yalnız II C) Yalnız III
E) Popüler kültür, toplumları yönlendirmenin en önemli
aracıdır. D) I ve II E) I, II ve III

205
204 205