Page 134 - Birleştirilmiş Farklılaştırma Etkinlikleri

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ~ BİRLEŞTİRİLMİŞ FARKLILAŞTIRMA ETKİNLİKLERİ
KİMYA
9. SINIF

ZIF5: “3-2-1 Stratejisi” çıkış kartları kullanılabilir; öğrencilerden 3 öğrenme, 2 soru, 1 uygulama
alanını yazarken en az 1 kavramı (Lewis, bağ sayısı, kararlılık) kullanmaları istenebilir.
ZIF4: Öğretmenin ders sonunda kavram yanılgılarını giderip konuyu özetlemesi, kovalent bağ
ve Lewis yapısı konusunun temel kavramsal çerçevesini yeniden netleştirir. Öğrenciler istasyon
deneyimlerinden elde ettikleri bilgileri ortak kimya kavramları altında bütünleştirir.

DSF1: Öğretmen, soruyu yöneltirken oksijen atomunun tekli ve ikili gösterimini içeren basit bir
görseli tahtaya yansıtabilir. Konuşma sırası kartlarıyla söz alma süreci yapılandırılabilir; yanıt
üretmeyi kolaylaştırmak amacıyla seçenekli ifadelerden yararlanılabilir.
ZSF1: “Neden oksijen atomları ikili molekül oluşturur?” sorusu ile öğrencilerden önce tahmin,
sonra gerekçe üretmeleri istenebilir; gerekçede “kararlılık/elektron dizilimi” kavramlarını kullan-
maları beklenebilir.
DSF2: Beyin fırtınası öncesinde tahtaya “bağ sayısı”, “elektron paylaşımı” ve “kararlılık” anahtar
kelimeleri yazılabilir. Öğrencilerin bu kelimeleri kullanarak kısa ve odaklı ifadelerle düşüncelerini
paylaşmaları sağlanabilir.
ZSF2: Animasyon sonrası öğrencilerden gözlemden çıkarım yapmaları istenebilir; her çıkarımı
“gözlem † kavram † sonuç” formatında yazmaları beklenebilir. Öğrenciler, animasyondaki
bir sahneyi seçip o sahnenin hangi kavramı temsil ettiğini açıklayabilir (bağ oluşumu, elektron
ortaklaşması, oktet eğilimi).
DSF3: Günlük yaşamdan oksijen içeren bileşik örneklerini isterken su, karbondioksit ve etil alkol
gibi görsel destekli örnekler akıllı tahta üzerinden gösterilebilir. Öğrencilerin verdikleri cevaplar
benzerliklerine göre birlikte sınıflandırılarak tartışma yapılandırılabilir ve grup oluşturma sürecine
yön verebilir.
ZSF3: 5 gruba ayrılma ile istasyonların işbirlikli yürütülmesi sağlanabilir; gruplar istasyon sonunda
“ortak kavram panosu”na 1 katkı bırakabilir (bir kavram + kısa açıklama). Gruplar, istasyonlarda
ürettikleri bilgiyi diğer istasyon ürünleriyle ilişkilendirmek için “bağlantı notu” yazabilir: “Bizim ürü-
nümüz şunu tamamlıyor…”
Süreç
ZSF4: Farklı üretim biçimleri (modelleme, hikâye, şarkı, bağ sayısı, tasarım) kullanılabilir; öğren-
cilerden her istasyonda aynı çekirdek kavramı farklı temsil biçimine dönüştürmeleri istenebilir.
ZSF5: Öğretmen gruplar arasında dolaşıp yönlendirme yapabilir; öğrencilerden her geri bildirimi
“revizyon notu” olarak kaydetmeleri istenebilir (neyi düzelttik, neden?). Öğrenciler, geri bildirim
sonrası ürünlerinde 1 iyileştirme yapıp “önce/sonra” farkını gösterebilir.
DSF4: Her istasyon için süreler renkli zaman kartları ve geri sayım görselleriyle gösterilebilir,
süre bitimine 1 dakika kala sözlü uyarı verilebilir ve geçişlerde öğrencilerin bir sonraki istasyona
yönlendirilmesi için ok ve numaralandırmalar kullanılabilir. Öğrencilerin istasyonlarda çalışırken
izleyecekleri adımlar, her istasyon için kısa görev kartları ile netleştirilebilir.
DSF5: Galeri Yürüyüşü öncesinde masalara “Sunucu” ve “Ziyaretçi” yazıları büyük renkli karton-
lara yazılarak yapıştırılabilir. Her grubun masasının üzerine konuşma süresini gösteren kum saati
yerleştirebilir.
ZSF6: Sunucu–Ziyaretçi rolleriyle yeniden gruplanma sağlanabilir; ziyaretçilerden her masada
“1 soru + 1 geri bildirim + 1 kanıt” bırakmaları istenebilir. Sunucular, ürünlerini savunurken en
az 1 kavramı (bağ sayısı, lewis, elektron ortaklaşması) kullanarak açıklama yapmakla sorumlu
olabilir.
ZSF7: “Kovalent bağ oluşumunu tahmin etmek için hangi 3 bilgi gerekir?” sorusunda öğrenci-
lerden 3 bilgiyi sıralayıp her birinin neden gerekli olduğunu açıklamaları beklenebilir.
DSF6: Öğretmen, tartışma sorularını tahtada yazılı ve numaralandırılmış şekilde sunabilir. Yanıt-
ları yapılandırmak amacıyla “bağ sayısı”, “elektron paylaşımı” ve “merkez atom” gibi ipucu kelime-
leri görünür hâlde tutabilir; öğrencilerin gerekçeli açıklamalar yapmaları teşvik edilebilir.

136 BİRLEŞTİRİLMİŞ FARKLILAŞTIRMA ETKİNLİKLERİ