Page 62 - Fizik Zenginleştirilmiş Öğretim Programı 9

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI - ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
FİZİK
9. SINIF

Bir futbolcunun sert bir şekilde topa vurması ile topun ilerlemesinin hangi
Üst Düzey hareketleri içerdiği öğrenciler tarafından sorgulanabilir.
Düşünme
(SFÜDD) Öğrencilere hareketli bir film sahnesi çekiminde gimbal kullanımının ne-
den gerekli olduğu sorulur.
Öğrencilere robot sistemleri tasarlamada hareket türlerinden hepsinin kul-
Açık Uçluluk/ lanıldığı hatırlatılır. Öğrencilere, bu sistemleri kurgularken en fazla hangi
İlerletici Süreç iki hareketi aynı anda gerçekleştirmenin zor olduğu sorulur.
(SFAU) Ayrıca “Sizce dönme hareketi olmasaydı hayatımızdaki en büyük zorluk
ne olurdu?” sorusu ile konu pekiştirilir.

Etkinlik sırasında gruplara ayrılan öğrencilere bir robot tasarlamayı dü-
Keşifçi Öğrenme şündüklerinde robot kolunun hareketi için en az kaç motor kullanılması
(SFKÖ)
gerektiği sorulur.
Hareket türlerinin özellikleri yazılı kartlar şeklinde hazırlanarak öğrencilere
dağıtılır. Öğrencilerden bu özellikleri ilgili hareket türü başlıkları altında
eşleştirmeleri istenebilir.
Grupların yaptığı sınıflandırma çalışması sırasında konu dışı verilen ör-
Süreç
nekler değerlendirilir. Öğretmen, bu örneklerin neden ilgili hareket türüne
Akıl Yürütme/ uygun olmadığını öncelikle diğer öğrencilere sorar. Sonra kendisi doğru
Kanıtlama (SFAY) sınıflandırmaya uygun yerleştirme yapar. Böylece öğrencilerin kavram ya-
nılgıları giderilir ve doğru kavram bilgisi pekiştirilmiş olur.
Öğrencilere "Neden bir bisiklet hareket halindeyken dengede durur da du-
rurken devrilir?" sorusu yöneltilir. Cevaplarını, tekerleklerin dönmesinden
kaynaklanan "jiroskopik etki" kavramını da kullanarak kanıtlarla destekle-
meleri istenir.

Seçimde Özgürlük Öğrencilere bir robot kolu tasarlamaları durumunda hangi hareket türle-
(SFSÖ) rine bağlı olarak bir sistem kullanabilecekleri nedenleri ile birlikte sorulur.
Ders sırasında örnek olay inceleme, doküman inceleme, veri karşılaştır-
Araştırma ma gibi yöntemler kullanılır. Öğrencilerin farklı hareket türlerinin etkisinde
Yöntemleri kalan ve bu derste örnek verilmeyen 3 farklı olay/araç/teknolojik gelişme-
(SFARŞ)
ye örnek vermeleri için 3 dakikalık zaman verilir.
Öğrencilerin tüm süreç boyunca aktif olmaları ve soru sormaları için fırsat-
Grup Etkileşimi lar sağlanır. Hareket konularını içeren bir müzik eserinin sözleri incelenir.
(SFGE) Aşık Veysel’in “Uzun ince bir yoldayım” şiirinin bestelenmiş hâli ile hareket
konusu ilişkilendirilir.

Öğretmen, günlük hayatta karşılaşılabilen hareket türlerine göre (titreşim,
Gerçek Hayat dönme, öteleme) ikişer farklı hareket örneği (mesela, lunapark, duvar sa-
Problemleri ati) vererek öğrencilerden bu örneklere benzer yeni örnekler bulmalarını
Ürün (ÜFGHP) isteyebilir. Böylece her hareket türünden günlük hayattaki en az bir örnek
sınıf ortamında paylaşılır.
Öğrenci gruplarına lunapark ürünleri tasarlayan mühendis takımları olmaları
Gerçek Alıcı Kitle
durumunda nasıl bir ürün geliştirebileceklerine dair soru sorulur. Bu tasarım-
(ÜFGAK)
larını çizmeleri istenir. Çizimi yapılan tasarım sınıfın panosunda sergilenir.

64 ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ