Page 44 - Liseye Hoş Geldin - Kimya

KİMYA

ÖRNEK ETKINLIKLER ÖRNEK ETKINLIKLER

BAĞLAM TEMELLİ SORU 1 (Etkileşimler)
Tuz Gölü Araştırma İstasyonu
Tuz Gölü kıyısında kurulan bir araştırma istasyonunda göl suyundan farklı saflık derecelerinde sodyum klorür elde edilmesine
yönelik araştırmalar yürütülmektedir. Araştırmacılar, tuz kristallerinin oluşumunu açıklayabilmek için atomların elektron dizi-
limlerini ve etkileşimlerini alt mikro düzeyde modelleyen bir bilgisayar simülasyonu kullanmıştır.
Modelin ilk aşamasında nötr sodyum atomunun son katmanında bir, klor atomunun ise yedi valans elektronu bulunduğu
görülmektedir.

Modelin ikinci aşamasında sodyum atomunun dış katmandaki elektronunu kaybettiği, klor atomunun ise bu elektronu aldığı
belirlenmiştir.
Modelin üçüncü aşamasında oluşan pozitif ve negatif yüklü taneciklerin birbirine yaklaştığı ve düzenli tekrar eden bir kristal
örgü oluşturduğu gözlenmiştir.
Araştırmacılar bu simülasyonda yalnızca taneciklerin konumlarını, elektron sayılarını ve yük değişimlerini kaydetmiş; oluşan
maddenin erime noktası, sertliği veya elektrik iletkenliği hakkında elektrik iletkenliğine ilişkin herhangi bir veri kaydedilmemiştir/
bu özelliklere ilişkin herhangi bir gözlem yapılmamıştır.
Sodyum ve Klor Atomları Arasında İyonik Bağ Oluşum Süreci

Bağlamda sunulan bilgilerden hareketle aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Cevaplarınızda yaptığınız bilimsel çıkarımları verilen
bilgilerle destekleyiniz ve gerektiğinde değerlendirmelerinizin dayanaklarını açıklayınız.
A. Bağlamda sunulan gözlem verilerini analiz ediniz. Analizinizden hareketle iyonik bağın oluşum sürecini açıklayan üç
bilimsel önerme oluşturunuz. Her önermenizi farklı bir gözlem verisinden elde ettiğiniz çıkarımlarla destekleyiniz.
...................................................................................................................................................................................

...................................................................................................................................................................................
B. Araştırmacının aşağıdaki değerlendirmelerini, bağlamda sunulan gözlem verileri açısından değerlendiriniz. Her
değerlendirme için doğrudan gözlem verileriyle desteklenip desteklenemeyeceğini belirtiniz. Doğrudan gözlemle
desteklenemeyen değerlendirmelerin hangi ek bilimsel bilgiye dayandığını açıklayınız.

a. Sodyum atomu elektron vererek katyon oluşturmuştur.
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

b. Oluşan kristal yüksek erime noktasına sahiptir.
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

c. Klor atomu elektron alarak anyona dönüşmüştür.
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

ç. Zıt yüklü tanecikler birbirini elektrostatik kuvvetle çekmektedir.
...................................................................................................................................................................................

...................................................................................................................................................................................

44 LİSEYE HOŞ GELDİN