Page 54 - Birleştirilmiş Farklılaştırma Etkinlikleri

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ~ BİRLEŞTİRİLMİŞ FARKLILAŞTIRMA ETKİNLİKLERİ
COĞRAFYA
10.SINIF

 Toprak özellikleri
 Yerleşim alanlarının konumu ve yapılaşma biçimi
Gruplar bu veriler doğrultusunda;
 Sel ve taşkın afetinin oluşmasında etkili olan coğrafi faktörleri belirler.
 Afete dirençli yaşam alanlarının hangi özelliklere sahip olması gerektiğini çıkarımlarla
ortaya koyar.
 Dirençli ve riskli alanları karşılaştırmalı olarak analiz eder.
3. Aşama-Afete Dirençli Yerleşim Tasarımı
Gruplardan elde ettikleri bilgiler doğrultusunda sel ve taşkın afetine dirençli bir yerleşim ala-
nı tasarlamaları istenir (SF5, ÜF2). Hazırlanan tasarım yerleşmenin genel planını, mekân-
sal unsurların konumunu ve aralarındaki ilişkileri gösterecek şekilde şematik bir harita ve
bu ilişkileri betimleyen cümleler ile ifade edilir (ÜF1, SF3). Öğrenciler, tasarım sürecinde
yalnızca yapıların yerini değil; doğal ve beşerî çevre unsurlarının birbiriyle uyumunu da
dikkate alır.
Gruplar, yerleşim alanını tasarlarken aşağıdaki temel unsurları ayrıntılı biçimde değerlen-
dirir (FÖOD1):
 Konum ve yer seçimi: Yerleşimin taşkın ovası, akarsu yatağı ve eğimli alanlardan
uzak; yükseltisi görece fazla, geçirgen ve taşıma gücü yüksek zeminler üzerinde kurulma-
sına dikkat edilir.
 Yer şekilleri ve topoğrafya: Arazinin eğim durumu, suyun akış yönü ve birikme alan-
ları göz önünde bulundurularak yerleşimin doğal drenajı bozmayacak şekilde planlanması
sağlanır.
 Yapılaşma düzeni: Yapılar arasında yeterli mesafe bırakılır, yapı yoğunluğu kontrollü
tutulur ve yerleşim, sel anında tahliye ve müdahaleyi kolaylaştıracak biçimde planlanır.
 Bitki örtüsü ve yeşil alanlar: Doğal bitki örtüsünün korunması, yeşil alanların yerleşim
içine dengeli dağıtılması ve geçirgen yüzeylerin artırılması yoluyla yüzey akışının azaltılma-
sı hedeflenir.
 Altyapı sistemleri: Yağmur suyu drenajı, kanalizasyon ve ulaşım altyapısı sel ve taşkın
riskini azaltacak şekilde güçlü ve işlevsel olarak tasarlanır.
 Acil durum ve planlama: Toplanma alanları, tahliye güzergâhları ve acil durum birim-
leri yerleşim planı üzerinde açıkça gösterilir.
Bu aşamada öğrenciler, coğrafi bilgileri mekânsal temsillere dönüştürür.
4. Aşama-Sunum ve Eleştirel Tartışma
Her grup hazırladığı yerleşim planını sınıfa sunar (SF4). Sunumların ardından sınıf genelin-
de tartışma yürütülür. Tartışma şu sorular çerçevesinde yapılandırılır:
 Bu yerleşim alanı sel ve taşkın afeti açısından hangi avantajları sağlar?
 Sel riskini azaltmak için hangi önlemler alınmıştır?
 İklim değişikliği bu yerleşim alanını nasıl etkileyebilir?
Öğrenciler sunulan planları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirir ve farklı yaklaşımları
karşılaştırır.

Bu etkinlikte öğrenmeler kontrol listesi ve analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlen-
Değerlendirme
dirilecektir.
Etkileşimli tahta, AFAD’ın çevrim içi veri ve haritaları ile dijital görseller kullanılarak öğrenci-
Teknoloji Entegrasyonu lerin sel ve taşkın riskini mekânsal veriler üzerinden analiz etmeleri ve yerleşim tasarımları-
nı teknoloji destekli olarak geliştirmeleri sağlanmıştır.

56 BİRLEŞTİRİLMİŞ FARKLILAŞTIRMA ETKİNLİKLERİ