Page 94 - Biyoloji Zenginleştirilmiş Öğretim Programı 9

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
BİYOLOJİ
9. SINIF

BÖLÜM 3: Deneyin Uygulanması
Öğrenciler tasarladıkları deney planlarını (kullanılacak ayıraç ve işlem basamakları) föyle-
rine yazar (SFARŞ2).
Deneyler güvenlik önlemleri altında gerçekleştirilir (FÖOD-ÖMO1).
Gözlemler (renk değişimi var/yok) anlık olarak tabloya işlenir (SFKÖ1).
Kritik Müdahale: Renk değişimi gözlemlemeyen gruplara, “Neden olmadı?” sorusu yönel-
tilir ve farklı bir ayıraçla tekrar denemeleri teşvik edilir (SFÜDD1).
“X Sıvısı” ve İleri Seviye Laboratuvar Föyü ilgili öğrenci grubuna verilir. Deneyle ilgili yöner-
ge verilir. Deneyler güvenlik önlemleri alınarak gerçekleştirilir (FÖOD-ÖMO1).
Zorluk Noktası
Lügol (İyot) koyu mavi renk verirse sonrasında damlatılacak diğer ayıraçların rengini mas-
keleyebilir (SFÜDD2).
Beklenen Doğru Strateji: Öğrenci, “X sıvısını” baştan 3 ayrı tüpe bölmeli (Paralel İşlem)
veya renkleri maskelemeyecek sırayla (önce şeffaf olanlar) gitmelidir (SFÜDD1, SFAU1).
Hata Analizi: Tek bir tüp üzerine üst üste ayıraç döken öğrenci “Hata” alacaktır. Buradan
“Sebat” ve “Deney Tasarımı” puanı verilir (ÜFÜD1, ÜFÜD2).
Telefonla Tağşiş Analizi Aşaması
Nitel gözlemler ve karar verme süreçleri tamamlandıktan sonra “Etkileşimli Telefonla Tağşiş
Analizi” çalışmasına geçilir. Önce gerekli malzemeler öğrencilere dağıtılır ve dijital hazırlık
yapılır. Etkileşimli telefonlara ilgili uygulamalar (Herhangi bir “Color Picker” veya “Colori-
meter” uygulaması) yüklenir. Çalışmada kullanılacak standartlar (referanslar) hazırlanır,
tepkime başlatılır. Dijital ölçüm (RGB analizi) yapılır. Veriler analiz edilir ve sonuçlar grafiğe
Uygulama Aşamaları
dönüştürülür. Çıkarım yapılır. Sonuç tartışılır. Buradan “Sebat” ve “Deney Tasarımı” puanı
verilir (ÜFÜD1, ÜFÜD2).
İlgili öğrenciler ile temel ayıraç bilgisi ve güncel bir teknoloji olan “Kâğıt Tabanlı Mikroakış-
kan Sistemler (µPADs)” bilgisinin birleştirildiği gıda tağşişinin tespitine yönelik bir TÜBİTAK
2204-A projesi hazırlanabilir.
BÖLÜM 4: Analiz, Değerlendirme ve Paylaşım
Karşılaştırma: Gruplar bulgularını diğer ekiplerle karşılaştırır (SFGE1). Aynı besin için (ör-
neğin fındık) farklı sonuç bulan gruplar varsa bu farkın nedenleri (ayıraç miktarı, bekleme
süresi vb.) tartışılır (SFAY1, SFÜDD2).
Dijital Paylaşım: Her grup, elde ettiği bulguları ve renk değişimlerini içeren fotoğrafları/
verileri “Padlet” veya benzeri bir dijital panoya yükler (SFAY2).
Sunum: Her ekipten bir sözcü, deney sürecini ve sonucunu 1-2 dakika içinde özetler
(SFGE2, ÜFÜÇ1). (Dijital gıda dedektifi EK 3’te sunulmuştur.)
4. Ölçme ve Değerlendirme
Dersin başarısı aşağıdaki kriterlere göre değerlendirilir:
1. Süreç Değerlendirmesi: Öğrencinin deney tasarlarken doğru ayıracı seçmesi
(ÜFÜD1).
2. Performans Görevi: Hazırlanan deney raporu ve dijital sunumun niteliği
(ÜFÜD2, ÜFSÜ1).
3. Öz Değerlendirme: “Deney sırasında hatayla karşılaştığımda sabırla tekrar dene-
dim mi?” sorusuna verilen yanıt (Değerler eğitimi takibi).

96 ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ