Page 39 - Kimya Zenginleştirilmiş Öğretim Programı 9

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ~ ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
KİMYA
9. SINIF

FARKLILAŞTIRILMIŞ ETKINLIK FORMU
Etkinlik Adı Buzlanmayan Kanatlar

Konu Kimyasal Türler Arası Etkileşimler (Zayıf Etkileşimler)
a) Öğrenciler, verilen molekül örneklerini inceleyerek moleküller arası etkileşimlerin sınıf-
landırılmasına yönelik ölçütleri (iyon varlığı, polar–apolar yapı, yük dağılımı) belirler.

b) Öğrenciler, belirledikleri ölçütleri kullanarak aynı veya farklı kimyasal türler arasında
oluşan moleküller arası etkileşimleri ayrıştırır ve gruplandırır.
c) Öğrenciler, oluşturdukları gruplara adlar verir ve bu adları bilimsel etkileşim türleriyle
Öğrenme Hedefleri
kıyaslar.
d) Öğrenciler, aynı molekülün farklı ölçütlere göre farklı gruplarda yer alabileceğini örnekler
üzerinden açıklar.
e) Öğrenciler, moleküller arası etkileşim türlerini kullanarak gerçek yaşamdan (buzlanma,
yüzeye tutunma) bir probleme yönelik açıklama geliştirir.

Disiplinler Arası Fizik
Bileşenler Matematik
Projeksiyon cihazı/etkileşimli tahta
Yapışkanlı not kağıtları
Materyaller
Görev kartları
Renkli kalemler

Süre 2 ders saati
Esnek Gruplama Stratejisi
Etkinlik Açıklaması Kademelendirilmiş etkinlik
Sorumluluğun kademeli bırakılması

Öğretmen: “Günaydın arkadaşlar! Kitapları bir kenara bırakalım. Bugün bu sınıfta öğrenci
değil uluslararası bir havacılık şirketinin AR-GE biriminde malzeme mühendislerisiniz. Önü-
müzde maliyeti çok yüksek olabilecek bir kriz var ve şirket çözüm için sizden rapor bekliyor.”
diyerek giriş yapar (ÜFGHP1).
Daha sonra “Ekrana bakalım (ekranda kanatları buzlanmış bir uçak görseli). Uçak kanatla-
rında oluşan bu buzlanma, aerodinamiği bozuyor ve uçuş güvenliğini tehdit ediyor (IFS1).
Mevcut buz çözücü kimyasallar çok pahalı ve sürekli yenilenmesi gerekiyor.
Göreviniz şu: Öyle bir yüzey kaplaması tasarlayın ki su molekülleri metal yüzeye tutunamasın,
buz oluşamadan kayıp gitsin.” der (ÜFD1).
Öğretmen tahtaya “Su molekülleri neden metale bu kadar sıkı yapışıyor? Hangi görünmez
Uygulama Aşamaları kuvvetler bunu sağlıyor?” (SFKÖ1) sorularını yazar. Ardından öğretmen, sınıf mevcudunu
ve öğrencilerin hazırbulunuşluk düzeylerini dikkate alarak sınıfı 4-5 kişilik gruplara ayırır
(SFGE1). Her grubun birer AR-GE takımı olduğunu söyler. Gruplara not tutma, araştırmayı
yönetme, modellemeyi yapma görevleri olduğunu ve bu konulara göre görev dağılımlarını
kendilerinin yapmaları gerektiğini söyler. Daha sonra öğrencilere yapışkan kağıtları dağıtır.
Öğretmen: “Önce elinizdeki yapışkanlı not kağıtlarına bireysel olarak şunları yazmanızı
istiyorum:
1. Su hakkında ne biliyorsunuz? (Yapısı, şekli vb.)

2. Metal yüzeylerde ne tür yükler olabilir?
3. ‘Yapışma’ dediğimiz şey moleküler düzeyde nasıl gerçekleşiyor olabilir?” (IFS2) der.
Öğrencilerin düşüncelerini yazmaları için süre tanır.

ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ 41