Page 118 - Tarih Zenginleştirilmiş Öğretim Etkinlikleri 10

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ~ ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
TARİH
10. SINIF

FARKLILAŞTIRILMIŞ ETKINLIK FORMU
Etkinlik Adı Sen Çalış! Ben Yerim Düzeni

Konu Avrupalıların sömürgeci politikaları
Avrupalıların sömürgeci politikalarının etkilerini dönemin koşulları çerçevesinde açıklama-
Öğrenme Hedefleri
ları istenir.
Disiplinler Arası Coğrafya, uluslararası ilişkiler
Bileşenler
Materyaller Etkileşimli tahta, ders kitapları, bilgisayar vb.

Süre 2 ders saati
Bu etkinlikte; Avrupalıların sömürgeci politikalarının tarihsel bağlamını ve günümüze yansı-
malarını analiz etmek amacıyla doğrudan anlatım ve üç kare tekniklerinden yararlanılmıştır.
Doğrudan Anlatım: Öğretmen tarafından dersin giriş aşamasında, Coğrafi Keşifler öncesi
ve sonrası ticaret yollarındaki değişimler ile sömürgecilik faaliyetlerinin başladığı bölgeler
hakkında temel bir çerçeve çizmek amacıyla tercih edilmiştir. Bu teknik, öğrencilerin karma-
şık siyasi ve ekonomik süreçlere dair ortak bir akademik zemine sahip olmalarını sağlaya-
Etkinlik Açıklaması rak, araştırma basamaklarına güçlü bir ön bilgiyle başlamalarını destekler.
Üç Kare Tekniği: Sömürgecilik konusunun; ‘Coğrafi Keşifler öncesi ticaret yolları’, ‘Sömür-
geleşen bölgelerin dijital harita üzerindeki konumu’ ve ‘Sömürgecilik ile Rönesans/Reform
arasındaki etkileşim’ gibi üç farklı boyutta sistemli bir şekilde incelenmesi amacıyla kullanıl-
mıştır. Bu yöntem; öğrencilerin bilgiyi sadece dinleyen konumundan çıkararak, verileri seç-
me, analiz etme ve bu verileri gerekçelendirerek harita veya tablo gibi ürünlere dönüştürme
süreçlerine aktif olarak dâhil olmalarını sağlar.
Öğretmen; pusula, Rönesans, reform, hümanizm ve rasyonalizm kavramlarının anlamlarını
beyin fırtınası tekniği ile öğrencilere sorar; gelen cevapların ardından bu kavramların tam
tanımlarını içeren bir sunu ile derse giriş yapar.
Kavramsal çerçevenin netleşmesinin ardından öğretmen, “Büyük Kaşifler” tablosunu etkile-
şimli tahtaya yansıtarak sömürgeciliğin öncü aktörlerinden bahseder. Bu tabloda yer alan;
Bartolomeu Dias’ın Ümit Burnu’nu keşfini, Kristof Kolomb’un Amerika’ya ulaşmasını, Vasco
da Gama’nın Hindistan deniz yolunu bulmasını ve Macellan ile Del Kano’nun dünyayı do-
laşarak yuvarlak olduğunu kanıtlamasını harita üzerinde anlatır. Kaşiflerin bu rotaları saye-
sinde ticaret yollarının nasıl değiştiğini ve bu durumun Avrupa’nın sömürgeci politikalarına
nasıl zemin hazırladığını vurgulayarak öğrencilerin dikkati tarihsel sürece çekilir. Böylece
öğrenciler, sömürgeciliğin neden ve sonuçlarını inceleyecekleri araştırma basamaklarına
güçlü bir akademik ön bilgiyle başlamış olurlar.
Ayrıca bugün dünyada en çok konuşulan dilleri sorarak öğrencilerin derse odaklanmasını
Uygulama Aşamaları sağlar. Öğrenciler dünyada konuşulan dilleri söyledikçe öğretmen tahtaya yazar. Örneğin;
İngilizce, Fransızca, İspanyolca, Almanca vb. Bu dillerin çok konuşulmasının sebeplerinden
birisi olan sömürgecilik bugün ki dersimizin konusudur diye belirtir. Üç kare etkinliği ile ko-
nunun işleneceğini açıklayarak örnek üç kare tablosunu sunar (IFS1, IFO).

120 ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ