Page 117 - Biyoloji Zenginleştirilmiş Öğretim Programı 9

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
BİYOLOJİ
9. SINIF

Deney Föyü
1. Karaciğeri Hazırlama
• Karaciğeri küçük parçalar hâlinde doğrayın.
• Bir kısmını buz üzerinde soğutun, bir kısmını da kaynar suda birkaç dakika bekletin.

• Kalan kısmı oda sıcaklığında bırakın.
2. Deney Tüplerini Hazırlama
• Üç adet deney tüpü hazırlayın ve her birine eşit miktarda hidrojen peroksit ekleyin.

3. Deneyi Gerçekleştirme
• Tüp 1’e soğutulmuş karaciğer parçası ekleyin.

• Tüp 2’ye oda sıcaklığındaki karaciğer parçası ekleyin.
• Tüp 3’e kaynatılmış karaciğer parçası ekleyin.

4. Gözlem
• Hemen her tüpteki gaz oluşumunu gözlemleyin.
• Hangi tüpte en fazla gaz oluştuğunu ve neden olduğunu not alın.
Soğuk
Oda Sıcaklığı
Sıcak

Uygulama Aşamaları Öğrenciler farklı sıcaklıklarda yapacağı gözlemler aşağıdaki gibi olacaktır (SFAY2):
• Soğuk: Düşük sıcaklıkta enzim aktivitesi yavaşlar, bu nedenle gaz oluşumu az olacaktır.

• Oda Sıcaklığı: Enzimler için ideal sıcaklık aralığı olduğu için en fazla gaz oluşumu bu
tüpte gözlemlenir.
• Sıcak: Yüksek sıcaklıkta enzimler denatüre olur ve görevini yapamaz, bu nedenle gaz
oluşumu olmaz veya çok az olur.
Öğrencilere deney sürecinde olası hata kaynaklarını en aza indirmek için gerekli tedbirleri
almaları hatırlatılır (SFÜDD2).
B. Analiz ve Yorumlama
Deney sonunda öğrencilere, farklı pH ve sıcaklık değerlerinin enzim aktivitesine etkisini
analiz ettiriniz (SFARŞ3, SFAY2).
Deney sonuçlarını aşağıdaki gibi açıklayınız (IFS1):
Sıcaklık: Enzimler protein yapılıdır ve sıcaklık, proteinlerin yapısını etkiler. Çok düşük veya
çok yüksek sıcaklıklarda enzimler denatüre olarak görevini yapamaz (IFS2).
pH: Enzimler belirli bir pH değerinde en iyi çalışır. Farklı pH değerleri enzim aktivitesini
etkileyebilir (IFK1).
Substrat Konsantrasyonu: Substrat (hidrojen peroksit) miktarı arttıkça belli bir noktaya
kadar reaksiyon hızı artar. Ancak çok yüksek konsantrasyonlarda enzimler doygun hâle
gelir ve reaksiyon hızı artmaz (IFK1).

ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ 119