Page 129 - Biyoloji Zenginleştirilmiş Öğretim Programı 9

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI
ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
BİYOLOJİ 9. SINIF

ETKINLIK 1

TEMA: ORGANIZASYON
Etkinliğe
Dönüştürülecek BIY.9.2.5. Hücre alt birimlerini ve bu birimlerin işlevleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme
Öğrenme Çıktıları

Basamaklandırılmış a) Hücre alt birimlerini ve bu birimlerin görevlerini belirler.
Bilgi Birimleri b) Hücre alt birimlerini ve bunlar arasındaki bütüncül ilişkileri belirler.

• Işık mikroskobunu kullanabilir ve preparat hazırlayabilir.
• Canlı-cansız ayrımını yapabilir ve canlıların temel özelliklerini bilir.

Ön Koşul Beceriler/ • Hücrenin canlılığın temel birimi olduğunu kabul eder.
Temel Kabuller • Bilimsel gözlem ile “kanıt toplama” arasındaki farkı anlar.

• İddia-kanıt-gerekçe zinciriyle argüman oluşturabilir.
• Analoji (benzetme) kullanarak soyut kavramları somutlaştırabilir.
• Hücresel yapıları sadece şema üzerinden değil, gerçek mikroskobik görüntülerle keşfetme
• Prokaryot-ökaryot farkını yapısal kanıtlarla (çekirdek varlığı/yokluğu) anlama ihtiyacı

Tema Bazlı Öğrenci • Hücrenin “canlı ve dinamik” bir sistem olduğunu görme ihtiyacı (hareket eden kloroplastlar)
Ihtiyaçları • Ezberin ötesinde “neden-sonuç” ilişkileri kurarak öğrenme ihtiyacı

• Bilimsel tartışma ve argümantasyon yapabilme ihtiyacı
• Üst düzey düşünme becerilerini (analiz, sentez, değerlendirme) kullanma ihtiyacı
Farklılaştırma Alanları

IFS1: Prokaryot-ökaryot ayrımında somut veriler (mikroskop görüntüsü)
yerine soyut kavramlara (çekirdekli/çekirdeksiz) odaklanılabilir.
Soyutluk (İFS) IFS2: Endosimbiyoz teorisinde yapısal benzerlikleri (halkasal DNA, ribo-
zom boyutu) genellemelere (gelişmişlik seviyesi, ortak yaşam) dönüştü-
rülebilir.
IFK1: Hücresel yapıların dinamik etkileşimini (sitoz hareketi, enerji akışı,
madde taşınması) çok yönlü ilişkiler ağı olarak ele alınabilir.
Karmaşıklık (İFK) IFK2: Disiplinler arası bağlantılar kurma: Biyoloji (hücre yapısı)+Fizik

Içerik (enerji dönüşümü)+Kimya (moleküler yapı)+Gelişmişlik seviyesi
(endosimbiyoz)
IFÇ1: Endosimbiyoz teorisi ile gelişmişlik seviyesi bağlantısı kurululabilir.
Çeşitlilik (İFÇ) IFÇ2: Antibiyotik-mitokondri ilişkisi ile tıp ve farmakoloji alanlarına açılım
yapılabilir.

IFO1: İçeriğin “Yapı-İşlev İlişkisi” temel kavramı etrafında organize edile-
bilir.
Organizasyon (İFO)
IFO2: “Basitten Karmaşığa” ilkesiyle prokaryottan ökaryota doğru ilerle-
yen yapılandırılabilir.

ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ 131