Page 20 - Farklılaştırılmış Öğretim Zenginleştirme

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI
FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM: ZENGİNLEŞTİRME

TYMM Farklılaştırma Modülü ve Farklılaştırılmış Öğretim ve Müdahale Stratejileri rehberi; süreç zenginleştirmesi için özel-
likle esnek grupla çalışma, akran öğretimi, mini dersler, istasyonlar ve RAFT, küpleme, öğrenme menüleri gibi stratejilere
örnekler sunmaktadır (Çavuşoğlu vd., 2024).

ÜRÜN ZENGİNLEŞTİRME TASARIMLARI
Ürün zenginleştirme, öğrencilerin öğrenme süreci sonunda öğrendiklerini gösterdikleri çıktıların niteliğini ve çeşitliliğini
artırmayı hedefler. Tomlinson (2017) ürün farklılaştırmanın öğrencilerin tercih ettiği ifade yollarını kullanmasına imkân
vermesi gerektiğini belirtir. Ürün zenginleştirme için üç temel adım öne çıkar:

Ürün menüsü (choice board) oluşturma
Temel kazanım aynı kalırken öğrencilerin farklı ürün türleri arasından seçim yapmasına imkân verilir.

Örneğin “Sürdürülebilir şehirler” ünitesinde ileri düzey öğrenciler için ürün menüsü:

• Yerel yönetime hitaben politika önerisi raporu
• Kısa belgesel video veya podcast
• Interaktif infografik veya veri görselleştirme
• Okulda farkındalık kampanyası planı (afiş, slogan, kısa tanıtım)

• Şehirlerdeki afet riski, plansız yapılaşma, yeşil alan eksikliği ve kaynak tüketimi gibi gerçek problemler ele
alma
• “Sürdürülebilir Şehirler” temalı okul içi sergide veya dijital platformda paylaşma

• “Sürdürülebilirlik ve Risk Azaltma Modeli” (harita + çözüm şeması) hazırlama
• Tehlike–risk–afet bilgisi, sürdürülebilir şehir planlama yaklaşımına dönüştürme

Otantik izleyici kitlesi belirleme
Ürünler, sadece öğretmen için değil gerçek veya gerçekçi bir kitle için tasarlanır: okul yönetimi, veli grubu,
yerel toplum, çevrim içi bir forum vb. (Wiggins & McTighe, 2005). Bu yaklaşım, zenginleştirilmiş ürünlerin
öğrenciler için anlamlı ve motive edici olmasını sağlar.

Rubrik ve kalite ölçütlerinin farklılaştırılması
Tüm öğrenciler için ortak temel kalite ölçütleri (doğruluk, tutarlılık, kavramsal derinlik gibi), zenginleştiril-
miş görevler için ek ileri düzey ölçütler (örneğin özgünlük, çoklu kaynak kullanımı, karmaşık ilişkilendir-
me). Farklılaştırma literatürü rubriklerin “beklentiyi netleştiren ve öğrenciyi ileriye taşıyan” bir araç olarak
kullanılmasını önerir (Tomlinson & McTighe, 2006; Morsink, 2021).

TYMM kılavuzunda yer alan zenginleştirme etkinliklerinde, birçok görevde ürün örnekleri ve değerlendirme ölçütleri birlikte
verilmekte; öğretmenlerden kendi sınıflarına uyarladıkları yeni ürün ve rubrikleri meslektaşlarıyla paylaşmaları istenmek-
tedir (Çitil & Akçayır, 2024).

22