Page 82 - Türk Dili ve Edebiyatı Zenginleştirilmiş Öğretim Etkinlikleri 10

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI ~ ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ
TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
10. SINIF

Farklılaştırılmış Etkinlik Formu
Etkinlik Adı Destandan Mesneviye

Konu Tarihî süreçte edebî türlerin yaşadığı dönüşümler ve ortak unsurlar
Öğrencilerin; Oğuz Kağan Destanı ve Mesnevi üzerinden edebî metinleri tarihî ve kültürel
bağlamlarıyla analiz etmeleri, okuma çemberi ve yansıtıcı yazı tekniklerini kullanarak üst
Öğrenme Hedefleri düzey düşünme becerilerini geliştirmeleri, öğrenme duvarı ve karşılaştırma tabloları ara-
cılığıyla edindikleri bilgileri somutlaştırıp türsel çıkarımlar yapmaları ve öz değerlendirme
süreciyle kendi öğrenme sorumluluklarını üstlenmeleri hedeflenmektedir.
Disiplinler Arası Tarih, sosyoloji
Bileşenler

Materyaller Etkileşimli tahta, dijital içerikler
Süre 4 ders saati
Okuma Çemberi:
Okuma çemberleri, öğrencilerin birbirlerinin okumalarını dinleyerek sorular sormalarına ve
birbirlerinin düşüncelerini değerlendirmelerine fırsat veren bir stratejidir. Bir süreç farklılaş-
tırma stratejisi olarak okuma çemberleri, öğrencilere ipucu olmaksızın dinleyerek tartışma-
lara katılmaları, yeni düşünceler geliştirmeleri ve bunları grup çalışmalarında olgunlaştırma-
larına fırsat tanımaktadır.
Yansıtıcı Yazı: Yansıtıcı yazma, yazarın gerçek veya hayali bir sahneyi, olayı, etkileşimi,
anlık düşünceyi veya anıyı betimlediği ve anlamı üzerine kişisel bir değerlendirme eklediği
Etkinlik Açıklaması analitik bir uygulamadır.
Öğrenme duvarı: Öğrenme duvarı, hedeflere dayalı olarak öğrenciler tarafından oluşturu-
lan fiziksel görsel düzenleyicilerdir. Sınıfın duvarları veya okul koridorları bu iş için kullanıl-
dığından öğrenme duvarı adını almıştır.
Karşılaştırma tablosu: Karşılaştırma tabloları, öğrencilerin belirli bir öğrenme çıktısı hak-
kında ne öğrendiklerini belirlemek amacıyla kullanılan bir tekniktir. Bu teknikte öğrencilere
kavramların özelliklerini karşılaştırmaları, benzerlik ve farklılıklarını belirlemeleri istenir. Iki
boyutlu tabloların kullanıldığı bu teknik öğrencilerin kavramların özelliklerini ayırt etme ve
çıkarım yapabilme becerilerine katkı sağlanmaktadır.
Okuma Öncesi:
Öğretmen dersten önce öğrencilerden Oğuz Kağan Destanı incelemesi (EK 1) ve Mevlâ-
na’nın Mesnevi adlı eserinin giriş bölümünü (EK 2) okumalarını, okuduğu eserlerin oluştuğu
tarihî dönemi, dönemin kültürel özellikleri, sosyal ortamları ve yönetim biçimleri hakkında
bilgi toplamalarını ister (SFARŞ1, SFSÖ1). Öğretmen öğrencilerin beşer kişilik gruplara
ayırır (FÖOD-OTÖ1, FÖOD-ÖMO1). Bu etkinlikte, “okuma çemberi” ve “yansıtıcı yazı” tek-
nikleri birlikte uygulanacağından öğrenciler elden geldiğince istedikleri gruplara gidecektir
(SFGE1).
Uygulama Aşamaları Okuma Sırası:
Gruplarda görevlerin dönüşümlü olarak değişmesi kaydıyla bir öğrencinin metni okuması,
bir öğrencinin öğretmenden aldığı tartışılacak soruları arkadaşlarına sorması, bir öğren-
cinin tartışma sonuçlarını kaydetmesi (yansıtıcı yazıları kaleme alması) ve iki öğrencinin
tartışması beklenir (SFAU1). Tartışmalar okuma süreçlerinin içinde olmalıdır (SFÜDD1,
IFÇ1). Yansıtıcı yazılar “Ne fark ettim?” (SFKÖ1), “Bu benim öngörülerimi nasıl değiştirdi?”
ve “Ben eseri ortaya koyan kişilerin veya eserdeki kahramanların yerine olsam neyi farklı
yapabilirdim?” sorularına cevap verecek biçiminde olmalıdır (IFS1, SFAY1). Bu sorular ve
cevaplar üç renkte, yapışkanlı kâğıtlara yazılıp, daha sonra büyük karton panolara

84 ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ ÖĞRETİM ETKİNLİKLERİ