Page 61 - Birleştirilmiş Farklılaştırma Etkinlikleri
P. 61
ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI
BİRLEŞTİRİLMİŞ FARKLILAŞTIRMA ETKİNLİKLERİ
FELSEFE 10. SINIF
ETKINLIK 2
ÜNITE: VARLIK FELSEFESI
Etkinliğe
Dönüştürülecek FEL.10.3.1. Varlık felsefesinin konusunu, kavramlarını ve problemlerini muhakeme edebilme
Öğrenme Çıktıları
Basamaklandırılmış b) Varlık felsefesinin temel problemlerini açıklar.
Bilgi Birimleri
Ön Koşul Beceriler/ Öğrencilerin felsefenin anlamını, özelliklerini ve yöneldiği konular ile varlığı hem felsefenin hem
Temel Kabuller de bilimin konu edindiğini bildikleri kabul edilmektedir.
Tema Bazlı Öğrenci Soyut ontolojik kavramların (töz, arkhe, fenomen vb.) somutlaştırılması. Metafizik ve ontoloji
Ihtiyaçları ayrımının netleştirilmesi ihtiyacı.
Farklılaştırma Alanları
DIF1: Öğretmen hazırladığı KWL (Ne biliyorum? Ne öğrenmek istiyorum? Ne Öğrendim) (BİÖ)
grafiğini dijital platformlardan yansıtabilir, grafiği doldurmakta güçlük çeken öğrencilere anahtar
sözcükler, ipuçları sağlayabilir.
DIF2: Öğretmen varlık türlerini (gerçek/düşünsel) somut nesne ve görsellerle destekleyerek
sunabilir.
ZIF1: KWL (BİÖ) grafiği kullanılabilir. <öğrencilerden K ve W sütunlarına sadece bilgi yazmaları
değil her maddeyi “iddia + kısa gerekçe” şeklinde kurmaları istenebilir. Öğrenciler, W sütunundaki
meraklarını “araştırılabilir felsefi soru” formatına dönüştürebilir: “X nedir?” yerine “X’i gerçek
yapan ölçüt nedir?” gibi. Öğrenciler, L sütununa yazdıklarını ders sonunda “hangi kanıt/argüman
beni ikna etti?” cümlesiyle destekleyebilir. Böylece öğrenme değişimi görünür olur.
ZIF2: Düzeye göre özelleştirilmiş Ontoloji Küpü kullanılabilir.
Öğrencilerden her görev sonrası “kullandığım gerekçe türü”nü işaretlemeleri istenebilir (örnek,
Içerik karşı-örnek, benzetme, ilke). Öğrenciler, küpteki görevlerden birini seçip aynı görevi daha
“genel” bir soru düzeyine yükseltebilir: Günlük örnekten evrensel ilkeye geçiş yapabilir.
ZIF3: Ders sonunda yapılan özet, öğrencilerin gün boyu ürettiklerini kavramsal bütünlükte
toparlayabilir; öğrencilerden özetin ardından “en güçlü gerekçem” cümlesini yazmaları
istenebilir. Öğrenciler, özetle birlikte dersteki iki zıt görüşü (ör. gerçek varlık, düşünsel varlık)
“ortak zemin, ayrım noktası” şeklinde iki maddede çıkarabilir.
ZIF4: Özetin “hakikat arayışı ve tutarlı düşünme” ekseninde yapılması sağlanabilir.
Öğrencilerden bu ekseni destekleyen 2 kavramı seçip (töz, fenomen, oluş vb.) kısa açıklama
yazmaları istenebilir. Öğrenciler, “hangi görüş doğru?” yerine “hangi gerekçeyle savundum?”
vurgusunu somutlaştırmak için kendi argümanlarını 3 satırda yazabilir: iddia–gerekçe–sonuç.
ZIF5: 20 puan/5 beceri/düzey aralığı gibi net puan yönergesi kullanılabilir. Öğrencilerden derse
başlarken bir beceriyi hedef seçmeleri istenebilir (ör. gerekçelendirme). Öğrenciler, süreç
sonunda kendi puan tahminini yapıp “hangi kanıtla bu tahmini verdim?” açıklaması ekleyebilir.
ZSF1: “Gördüğün her şey gerçek midir?” sorusu ve “anılar bilgisayara yüklenirse…” senaryosu
kullanılabilir. Öğrencilerden bu sorulara “iki olasılık ve iki gerekçe” üretmeleri istenebilir.
Öğrenciler, senaryodaki kavramları çıkarabilir: öz, kimlik, süreklilik, kanıt; her kavramı bir
Süreç cümleyle tanımlayıp tartışmaya sokabilir.
ZSF2: Ayna-yansıma gibi günlük örnekle bilişsel çelişki yaratılabilir. Öğrencilerden “neden çelişki
hissettirdi?” sorusuna kısa açıklama yapmaları istenebilir. Öğrenciler, giriş sorusunu bir “kanıt
problemi”ne çevirebilir: “Gerçeklik için hangi kanıt türleri gerekir?” diye ölçüt listesi oluşturabilir.
BİRLEŞTİRİLMİŞ FARKLILAŞTIRMA ETKİNLİKLERİ 63

