Page 26 - Farklılaştırılmış Öğretim Zenginleştirme

ORTAÖĞRETİM KADEMESİNDE FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM UYGULAMALARI
FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM: ZENGİNLEŞTİRME

Örnek:
• Tarih - “Eski Çağ Medeniyetleri” ünitesinde, her uygarlığı tek tek anlatmak yerine öğrencilerle birlikte karşı-
laştırma matrisleri oluşturmak (yönetim biçimi, ekonomi, bilim, sanat, hukuk vb.).

• I. Dünya Savaşı’nın nedenlerini ve sonuçlarını analiz edebilmede “I. Dünya Savaşı Neden–Süreç–Sonuç
Şeması” oluşturulması
• Coğrafya.9.6.1. Tehlike, risk ve afet kavramlarını çözümleyebilmede “Afet Dönüşüm Şeması” oluştu-
rulması: Doğal Olay → Tehlike → Risk Artışı → Afet → Toplumsal Sonuç
• Matematik .9.6.1. Tek nicel değişkenli veri dağılımları ile çalışabilme ve tek nicel değişken içeren
veriye dayalı karar verebilmede “Veri Kaynağı → Toplama → Görselleştirme → Yorumlama → Karar”
adımlarını içeren bir süreç şeması oluşturulması

5.2.5. Seçkin Kişiler

Tanım: Konuyla ilişkili önemli kişilerin yaşamları, düşünceleri ve katkıları üzerinden içeriği derinleştirmek.
TYMM modülü, içerik zenginleştirmede programda yer almasa da konuyla ilgili seçkin kişilerin incelenmesini özellikle
önerir. Farklılaştırma rehberinde de öğrencilerin ilgi alanlarına göre seçkin kişilerin biyografilerini incelemeye dayalı
örnek bir etkinlik sunulmaktadır.

Örnek:
• Matematik - Yalnızca “teoremleri” öğretmek yerine Gauss, Euler, Cahit Arf gibi matematikçilerin yaşam öy-
külerinden yola çıkarak problemlere yaklaşım tarzlarını tartışmak.
• Görsel Sanatlar - Çocukların seçtikleri sanatçıların üslup ve tekniklerini inceleyip bu özellikleri yansıtan öz-
gün ürünler tasarlamaları.
• FIZ.9.4.2. Isı, öz ısı, ısı sığası ve sıcaklık farkı arasındaki matematiksel modele ilişkin tümevarımsal akıl
yürütebilmede James Prescott Joule ve Joseph Black’in enerji ölçümü deneyleri incelenmesi, öğrencilerin
bu tarihsel süreci kendi deney tasarımlarıyla yeniden kurgulaması.

5.2.6. Yöntemler
Tanım: Öğrencilere, disipline özgü araştırma ve inceleme yöntemlerini öğreterek içeriği bu yöntemlerle ilişkilendirmek.
TYMM, içerik zenginleştirmenin bir parçası olarak öğrencilere uygun düzeyde araştırma yöntemleri öğretmeyi ve bu
yöntemlerle pratik yaptırmayı önermektedir.

Örnek:
• Fen - Basit deney tasarımı, veri toplama, grafik yorumlama becerilerini içeren mini araştırma projeleri.

• Sosyal Bilgiler - Tarihî bir olayı incelerken birincil ve ikincil kaynaklara erişim, kaynak eleştirisi, sözlü tarih
görüşmeleri gibi yöntemleri kullanmak.
• KIM.9.3.1. Evsel atıklardan metal nanoparçacık elde etmek üzere deney yapabilmede evsel atıklardan do-
ğal indirgeme ajanları (ör. nar kabuğu, kahve telvesi, yeşil çay) hazırlayarak AgNO ve CuSO çözeltileriyle
3 4
reaksiyona sokulması
5.2.7. Ekonomiklik
Tanım: Sınırlı ders süresi içinde en yüksek öğrenme getirisini sağlayacak içerik seçimi ve düzenlemesi.
Öğretmenin soruları:
• “Bu derste gerçekten neleri mutlaka öğrenmeleri gerekiyor?”
• “Hangi etkinlik hem derinlik kazandırır hem de süreyi verimli kullanır?”

28